خرید بک لینک
آموزشگاه کافی شاپ
آموزشگاه شیرینی پزی
آموزشگاه آشپزی
تور دبی
ویزای تایوان
خرید توتون توتون
فرزندان برتر
درباره من
موضوعات
    موضوعي ثبت نشده است
نويسندگان
برچسب ها
عضویت در خبرنامه
    عضویت لغو عضویت

ورود اعضا
    نام کاربری :
    پسورد :

عضویت در سایت
    نام کاربری :
    پسورد :
    تکرار پسورد:
    ایمیل :
    نام اصلی :

نويسنده :فرزندان برتر
تاريخ: ۱۸ مهر ۱۳۹۸ ساعت: ۰۲:۰۰:۵۹

گفتار درماني يكي از رشته‌هاي علوم توان بخشي به شمار مي‌رود كه به شناخت آسيب‌هاي گفتاري و زباني‌ مي‌پردازد. در اين رشته، متخصصي به نام درمانگر وجود دارد كه وظيفه او بررسي، تشخيص و درمان هر گونه اختلال در زمينه ارتباط، درك، صوت و حتي بلع است. در اين مطلب به بررسي گفتار درماني كودكان مي‌پردازيم.

در صورتيكه كودك با مشكلاتي همچون تلفظ در كلمات مواجه است، يك متخصص درمانگر به كمك او مي‌آيد تا در زمينه حل مشكلات زباني، ارتباطي و مهارت‌هاي زباني- كاربردي رشد پيدا كند.

متخصصين، مشاورين و درمانگران مجموعه فرزندان برتر براي شما عزيزان بهترين مقالات در ارتباط با گفتار درماني كودكان را تهيه ديده اند كه مقاله اي كه مطالعه مي فرمائيد، مقاله اصلي گفتار درماني است. براي مطالعه مقالات مرتبط از جدول پائين گزينه مربوطه را انتخاب كنيد.

شايد شما هم كودكاني را ديده باشيد كه در گفتار مشكل دارند؛ مثلا نمي توانند كلمات را به صورت روان ادا كنند و افكار خودشان را به صورت يك جمله كامل بيان كنند! اين كودكان، كلمات و هجاهاي صوتي را به صورت شكسته مي گويند و به همين دليل است كه نمي توانند به صورت واضح حرف بزنند.

تلفظ نادرست حروف، نداشتن دايره واژگان وسيع، لكنت زبان، مكث طولاني، مشكل در برقراري ارتباط با ديگران و... از جمله رايج ترين اختلالات گفتاري هستند. مشكل در گفتار باعث مي شود كه كودك نتواند با ديگران ارتباط برقرار كند و به همين دليل، اعتماد به نفسش كاهش پيدا مي كند. در اين موارد، بايد مشكل گفتار كودكان را با كمك علم گفتار درماني برطرف كرد.

گفتار درماني كودكان چيست؟

گفتار درماني، روشي است كه به بهبود گفتار كودك منجر مي شود. اين روش به كودك كمك مي كند تا مشكلات كلامي و گفتاري خود مانند اختلالات واجي و صدا، بيان ضعيف، لكنت زبان و... را برطرف كند. 

گفتار درماني به كودكان ياد مي دهد كه حجم صداي توليد شده را كنترل كنند و كلمات و صداها را به صورت كاملا درست ادا كنند. در گفتار درماني به كودكان ياد داده مي شود كه كلمات موردنظر خود را در قالب جمله بيان كنند. به طور كلي مي توان گفت كه گفتار درماني، علم بررسي بيماري يا اختلالاتي است كه روي گفتار فرد تاثير مي گذارد.

برخلاف تصور بسياري از افراد، گفتار درماني به معناي درمان با گفتار نيست؛ بلكه درمان اختلالات گفتار و زبان است. به ياد داشته باشيد كه گفتار درماني با مشاوره فرق دارد.

رشته گفتار درماني تنها محدود به اصلاح مشكلات تلفظي (همچون عدم توانايي تلفظ صحيح حرف سين) نيست.

متخصصان درمانگر وظيفه درمان كودكاني به عهده دارند كه در درك و بيان زبان مادري دچار مشكل هستند. همچنين در افراد بزرگسال نيز گفتار درماني براي افرادي مناسب بوده كه نمي‌توانند خوب صحبت كنند و ضعف گفتاري دارند.

در واقع ضرورت استفاده از خدمات گفتار درماني مخصوص سن خاصي نبوده و ممكن است افراد در سنين مختلف به اين خدمات نياز پيدا كنند. از يك نوزاد گرفته تا افراد مسني كه در اثر سكته قدرت تكلم خود را از دست داده‌اند، ممكن است در مقطعي لازم باشد كه به متخصص درمانگر مراجعه كنند. بهترين درمانگر كسي است كه بتواند با افراد در سنين متفاوت، ارتباط درست برقرار نمايد.

گفتار درماني كودكان + تكنيك ها و بازي هاي گفتار درماني.jpg

عمده ترين اختلالات گفتاري، عقب ماندگي ذهني است كه خود مي تواند پايه گذار بسياري از اختلالات ديگر باشد. در بحث مشكل جسمي بايد به نقيصه هاي كم شنوايي و ناشنوايي، كم بينايي يا نابينايي اشاره كرد. در سيستم شنيداري، بيان گفتار از طريق شنيدن حاصل مي شود كه چنان چه اختلالي در اين قسمت به وجود آيد، تأخير در رشد زبان و گفتار، قابل مشاهده است.

كودكاني كه از سلامت فيزيكي و عاطفي برخوردارند، در تكلم، استقلال يافته تر از كودكاني اند كه در خانواده هاي پر تنش زندگي مي كنند. در اين خانواده ها رشد حسي و حركتي، با محدوديت پيش مي رود زيرا زبان، نياز به يك هماهنگي عصبي دارد و تأخير در مهارت هاي حسي و حركتي، رشد گفتار را كُند و با مشكل روبه رو مي سازد.

در عملكرد گفتار، نقش هوش طبيعي را نبايد ناديده گرفت؛ هوش مي تواند شناخت نمادها را به همراه داشته باشد تا فرد، از ديگر عملكردهاي شناختي هم چون توجه كردن، شناسايي و ايجاد ارتباط و ذخيره ي آن در حافظه بهره گيرد.ارزيابي و مطالعه دقيق اختلالات گفتار و زبان يا اختلالات ارتباطي و همچنين نوتواني و بازتواني، اختيارات متخصصين گفتار درمانگر است.

مادر،الگويي مناسب و مثبت در راستاي رشد گفتار كودك است كه اين ارتباط عاطفي نبايد خدشه دار شود و خلل و انحرافي در آن شكل گيرد. بايد توجه داشت كه رشد زبان از لحاظ جنسيتي در دختران، زودتر و بيش تر از پسران آغاز مي شود؛ به خصوص در خانواده هاي تك فرزندي كه توجه زيادي به آموزش زبان فرزند مي شود.

كودكان علاقه ي زياد به عضو شدن در گروه همسالان خود دارند و تلاش زيادي در اين جهت، انجام مي دهند تا بر رشد و پيشرفت گفتار خود بيفزايند؛ در واقع انگيزه صحبت كردن در گروه هاي هم سن، افزايش مي يابد و به طور دسته جمعي به تماشاي تلويزيون و يا نقاشي و نوشتن مي پردازند.

گفتار درماني كودكان + تكنيك ها و بازي هاي گفتار درماني1.jpg

مشكلات گفتاري را مي توان در مرز بين 12 تا 24 ماهگي مشاهده كرد. در اين سن، كودك به جاي گفتار بايد بتواند از علم اشاره به خوبي بهره ببرد مانند (باي باي يا بَه بَه) و در تقليد صداها مشكلي نداشته باشد مانند تقليد صداي يك حيوان، جيغ زدن و...

زماني كه سن كودك از 2 سالگي فراتر رفت، بايد بتواند صداها و لغاتي را بيان كند و فقط مختص يك صدا يا لغت – آن هم تكراري – نباشد. در صحبت كردن، خانواده ها بايد به تُن صدا و گرفتگي آن توجه داشته باشند. كودكاني كه در اين سن، در انجام كارهاي ساده، با مشكل مواجه مي شوند، جملات را به طور كامل بيان نمي كنند و فقط از كلمات محدود استفاده مي نمايند و به طور كلي در فهميدن و درك مطالب مشكل دارند،در معرض خطر قرار دارند و به منظور پيش گيري از مشكلات گفتاري بايد توجه بيش تري به آنان نمود.

در چنين شرايطي است كه اگر والدين متوجه مشكلات خاصي در روند گفتاري فرزند خود بشوند حتما بايد از كمك تخصصي يك گفتار درمانگر بهره برده و مشاوره لازم را داشته باشند.

فوايد گفتار درماني

در بين عموم مردم و جامعه پزشكي، گفتار درماني اهميت ويژه‌اي دارد. همانطور كه مي‌دانيم زبان، اصلي‌ترين راه براي برقراري ارتباط با ديگران است. گفتار درماني باعث حل مشكلات ناشي از اختلالات ارتباطي و گفتاري مي‌شود. 

با كمك از خدمات گفتار درماني نه تنها باعث بهبود بيان، زبان و درك كودك شده بلكه مشكلات بلع و غذا خوردن او نيز حل مي‌شود. در موارد بسياري ديده شده كودكاني كه با مشكل تكلم درگير هستند، در بلع نيز ضعف دارند. درمانگرها با استفاده از تماريني مختلفي كه طراحي كرده‌اند، مشكلات تكلم، ارتباط و حتي غذا خوردن كودكان را حل مي‌كنند.

خدمات گفتار درماني براي كودك سبب شده كه توانايي‌هاي درك و استفاده از زبان و قدرت تكلم او بسيار بهتر شود.  در واقع متخصصان درمانگر بر روي دو قسمت تمركز مي‌كنند.
  • طراحي و اجرا تمرين براي قسمت دهان، كه جهت توليد صدا و ساخت كلمات و جملات به كار مي‌روند.
  • براي بهبود توانايي درك و بيان گفتار كودك نيز از تصاوير و علائم و سيستم‌هاي همچون كامپيوتر، موبايل و ... بهره مي‌برند.

اختلالات گفتار درماني

گفتار ( تكلم)، زبان، بلع، صوت و ارتباط از جمله حوزه‌هاي اصلي در گفتار درماني هستند. برخي از مشكلات گفتار درماني به اين صورت هستند:

  • مشكلات در پيدا كردن كلمات: اين نوع مشكلات معمولا به علت نقص‌هاي خاص زباني همچون تاخير زباني به وجود مي‌آيند.
  • مشكلات در زمينه ارتباط اجتماعي: معمولا در چگونگي انتقال افكار و نظرات به ديگران بروز مي‌كند.
  • آسيب ساختاري زبان: فرد در ساخت جمله با مشكل مواجه مي‌شود. جملاتي توسط كودك ساخته مي‌شود، دستور زبان درستي ندارند.
  • مشكلات در زمينه خواندن و نوشتن: اين مشكلات ناشي از ارتباط حروف و صداها، ارتباط كلمات و معني هستند.
  • مشكلات صوتي: فرد صداهاي بسيار نازك و يا گوش خراشي توليد مي‌كند. اين صداها باعث تضعيف ارتباط اجتماعي اين فرد مي‌شوند.
  • مشكلات ادراكي: باعث ضعف در ارتباط برقرار كردن فرد با سايرين مي‌گردد.

چه زماني به گفتار درمان نياز داريم؟

كودكي كه در صحبت كردن با مشكلات گفتاري مواجه است، اعتماد به نفس خوبي ندارد. با مراجعه به گفتار درمان اين قبيل مشكلات نيز حل مي‌گردند.

كودكاني كه مشكلات گفتاري دارند از حجم صدا خود به خوبي استفاده نمي‌كنند. زماني كه كودك با اختلالات گفتاري رو به رو است و براي منتقل كردن پيام به سختي تلاش مي‌كند كه از كلمات درست استفاده كند و يا در استفاده از گرامر زبان مشكل دارد، حتما بايد به گفتار درمان مراجعه كند.

  • عدم برقراري ارتباط كلامي يا غير كلامي از سوي كودك.
  • خودتان و اطرافيانتان به سختي متوجه صحبت هاي كودك مي شويد.
  • حرف زدن كودك شما با تكرار كلمات، لكنت زبان، طولاني شدن و مكث همراه است و همين موضوع باعث اختلال در گفتار مي شود.
  • وقتي كودك مي خواهد افكار خود را بيان كند، با كلمات مبارزه مي كند.
  • كودك در برقراري ارتباط مستقيم با ديگران، همكاري با ديگران، دوست داشتن، بازي كردن و... مشكل دارد.
  • البته ممكن است به دلايل ديگر هم كودك شما به گفتار درماني نياز داشته باشد؛ مثلا كودكاني كه بيماري خاص دارند، در برقراري ارتباط كلامي مشكل داشته و به گفتار درماني نياز دارند. كودكان مبتلا به اوتيسم و اختلالات شنوايي به گفتار درماني نياز دارند تا بهتر بتوانند با ديگران ارتباط برقرار كنند.
  • همچنين كودكاني كه دير حرف مي زنند يا تاخير در صحبت كردن دارند، يعني گفتار و زبان آنها رشد نكرده و بايد به گفتار درمانگر مراجعه كنند.
  • گاهي اوقات، فرزند شما در حرف زدن، تلفظ كلمات و خواندن متون خوب عمل مي كند؛ اما به گفتار درماني نياز دارد تا بتواند مهارتهاي زبان خود را تقويت كرده و با كمك ارتباط كلامي، بتواند دوستان جديدي پيدا كند و توانايي هاي خود را بهتر در معرض نمايش قرار دهد.
  • كودك داراي اختلال كم شنوايي يا ناشنوايي است.
  • حيطه گفتار درماني تا جايي هست كه اشكال در درك كلام از طرف كودك نيز ايجاد مي شود.
  • در بيشتر اوقات كودك در بلع غذا و خوراكي نيز دچار اختلال است.
  • كودك در شروع گفتار خود تاخير دارد.
  • كودك در تلفظ اصوات گفتاري، اشكال دارد.
  • در صورت تشخيص بروز هر يك از اختلالات فلج مغزي، اوتيسم، اختلال يادگيري ،گفتار درماني در آغاز به شناسايي ماهيت گفتار و زبان و رشد طبيعي آن و سپس به بررسي اختلالات مربوط پرداخته و در جهت رفع آنها مي كوشد.

در يك عبارت كوتاه مي توان گفت هرگاه نحوه صحبت كردن گوينده بيش از محتواي سخن او، توجه شنونده را به خود جلب كند، وي مشكوك به اختلال گفتاري است. هرگونه اشكالي در نحوه گفتار و يا ناتواني در درك گفته هاي ديگران مي تواند موجب اختلال در روابط اجتماعي شخص مبتلا گردد.

اين مسئله به نوبه خود موجب صدمات روحي و عاطفي و متزلزل شدن بهداشت رواني فرد و خانواده مي شود. اين نارسائيها مانند بسياري از بيماريها، مزمن تر گردد، عواقب ناگوار بيشتري خواهد داشت. بنابراين ارائه هر چه سريعتر و بهتر خدمات گفتار درماني براي اشخاص مبتلا ضروري است. در اين همكاري ساير متخصصين كه بيماران مبتلا به اختلالات گفتار و زبان به آنها مراجعه مي كنند، براي تشخيص به موقع و ارجاع مناسب، حياتي و ارزشمند است.

ارزيابي و مطالعه دقيق اختلالات گفتار و زبان يا اختلالات ارتباطي و همچنين نوتواني و بازتواني، اختيارات متخصصين گفتار درمانگر است.روند ارزيابي و تشخيص اختلالات گفتار و زبان در گفتاردرماني مانند ساير بيماريها شامل معاينات و بررسيهاي ويژه مي باشد.در مرحله بعدي و پس از تشخيص ويژگيهاي اختلال، درمان بيمار آغاز مي شود.

درمان اختلالات ارتباطي متكي به دارو درماني و نظاير آن نبوده، بيشتر جنبه آموزشي دارد و با تكيه بر توانمنديهاي بيمار، وي را به سمت غلبه بر ناتوانيهايش هدايت مي كند. قابل به ذكر است كه هر چه افراد مبتلا به اختلالات گفتاري سريعتر به گفتار درماني مراجعه كنند، پيشرفتهاي بهتري را نشان داده و راحتتر درمان ميشوند.

در مقاله ديگري ما به تحليل سن مناسب براي گفتار درماني كودكان پرداخته ايم، پيشنهاد مي كنيم مقاله دوم را نيز مطالعه كرده تا تاخيري در روند گفتار درماني كودكان دلبند شما پيش نيايد.

گفتار درماني به چه كاري مي آيد؟

  • گفتار درماني به كودك شما كمك مي كند كه كلمات و زبان را بهتر درك كند و از زبان بهتر استفاده كند.
  • گفتار درماني به بهبود گفتار كودك منجر مي شود.
  • تمام مشكلات بلع صوت، اختلالات گفتاري و زباني، اختلالات شناختي و مشكلات ارتباطي كودك با كمك گفتار درمانگر به صورت كامل ببرطرف مي شود.
  • اين روش، نگراني پدر و مادر را كاهش مي دهد؛ زيرا ديگر دغدفه آينده فرزندشان و نحوه حضور او در جامعه را نخواهند داشت.
  • بعد از اتمام دوره هاي گفتار درماني، كودك مي تواند به راحتي حرف بزند و ارتباطات مستقلي را برقرار كند.
  • گفتار درماني به بهبود اعتماد به نفس كودك و رشد شخصيت اجتماعي او كمك مي كند.

در چه مواردي بايد به گفتار درمانگر مراجعه كرد؟

 در شرايط زير، توصيه مي شود كه به يك متخصص گفتار درماني مراجعه كنيد:

  • فرزند شما در تلفظ اصوات گفتاري مشكل دارد.
  • كودك در بلع مشكل دارد.
  • كودك شما كم شنوا يا ناشنوا است.
  • كودك قادر به برقراري ارتباط كلامي يا غيركلامي نيست و قدرت درك كلام را ندارد.
  • شروع گفتار در كودك با تاخير غيرمعمول روبرو است.
  • در وجود كودك، اختلالاتي مانند اوتيسم، اختلال يادگيري و اختلالات فلج مغزي تشخيص داده شده است.

تمرين هاي گفتار درماني

در اين متن، تمرينات ساده و ابتدايي از گفتار درماني به شما آموزش داده شده است كه هر يك از اين تمرينات را به راحتي مي¬توانيد در منزل انجام دهيد كه به تفكيك سن ارائه شده است.

نكته حائز اهميت در اينجا اين است كه اگر در تمريناتي كه در ادامه معرفي شده است، فرزندتان دچار مشكل است و به سختي واژه هاي ارائه شده را بيان مي‌كند مشورت با گفتار درمانگر ضروري است.

1. گفتار درماني در منزل با گفت و گو با كودك

يكي از راه‌هاي ساده و پيش پا افتاده كه براي درمان پيشنهاد مي‌شود اين است كه، مرتب از اتفاقات روزمره با كودك صحبت كنيد. كودكان هر روز در تجربه اتفاقات جديد و نو در زندگي هستند كه براي آنها بسيار جالب است. والدين مي‌توانند با حرف زدن راجع به آن‌ها به درمان فرزند خود كمك كنند.

2. براي رفتن به پارك و استفاده از وسايل بازي از او سوال بپرسيد.

 پسر يا دختر گلم به كدام پارك علاقه داري برويم؟ دوست داري خواهرت هم همراه ما بيايد؟ به نظرت چه بازي‌هاي انجام دهيم؟

3. كارهاي مختلف به او بسپاريد و درباره نحوه انجام آن‌ها با او حرف بزنيد.

 براي مثال بازي و مراقبت از فرزند كوچكتر خانواده، مي‌تواند يكي از اين مسئوليت‌ها باشد. بازي با خواهرت را دوس داشتي؟ نگه داري از خواهرت كه سخت نبود؟ غذايي كه براي شما آوردم را دوس داشتي؟

4. بعضي از كارهاي منزل را به او بسپاريد.

مثلا وظايفي مانند آب دادن به باغچه و گل‌ها، مرتب كردن كمدها و ...را به كودك بسپاريد و در حين انجام اين فعاليت‌ها با او حرف بزنيد.

5. يكي ديگر راه‌هاي درماني در منزل، انجام بازي است كه مثلا داريد با يكديگر با تلفن با حرف مي‌زنيد.

6. اجازه دهيد فرزند شما درباره بازي كه با دوستان و يا افراد فاميل انجام داده، با شما حرف بزند.

7. استفاده از آينه براي گفتار درماني در منزل بسيار سودمند است. به خصوص وقتي كودك حروف را به دليل اينكه فك و زبان او اشتباه روي هم قرار گرفته، درست ادا نمي‌كند. اين تمرين كمك مي‌كند كه تا جايگاه درست را متوجه گردد.

8. با استفاده از جدول زمان و پيدا كردن علت، مي‌توان به درمان گفتار كمك فراواني كرد. در اين روش اگر حادثه خاصي باعث شد كه كودك يك مشكل گفتاري داشته باشد، بايد نوشت.

9. با كاهش زمان ديدن تلويزيون، طبق پژوهش‌هاي كه صورت گرفته به درمان اختلالات گفتاري كودك كمك زيادي خواهد شد.

10. خواندن كتاب توسط كودك در صورت داشتن سواد، يكي ديگر از راه‌ هاي درماني است كه باعث مي‌شود كه او راحت‌ تر از مشكل خود اطلاع پيدا كند و درمان را سريع‌ تر بپذيرد.

11. با استفاده از قصه صوتي مناسب كودكان، اطلاعات زيادي به كودك منتقل شده و باعث مي‌ شود كه به تلفظ كلمات دقت بيشتري كند.

بازي هاي گفتار درماني

در اين قسمت ما فقط به بيان چند مورد از بازي هاي مناسب مي پردازيم اما در مقاله اي ديگر، بيش از 15 بازي مختلف براي گفتار درماني جمع آوردي شده و در اختيار شما قرار گرفته است.

بيشتر بخوانيد: بازي هاي گفتار درماني

فلش كارت‌ها

در اين بازي به كودك چند فلش كارت داده شده و كودك به سرعت تصويري را كه مي‌بيند، مي‌گويد. در اين روش بايد از كارت‌هاي ساده شروع كرد و در صورت مبارزه كودك در برابر بعضي كلمات نبايد پافشاري كرد. با انتخاب فلش كارت مناسب، مي‌توان يك گفت و گو درست با او بر قرار كرد.

لي لي بازي

در اين بازي كلماتي انتخاب شده و كودك بايد آن‌ها را 9 بار تكرار نمايد. ابتدا نياز است به طراحي زميني با 9 شماره پرداخت. كودك با هر پرش كلمه كه انتخاب شده را تكرار مي‌كند. در هر دور كلمه‌اي جديدتر به كودك بايد داده شود. با انجام درست اين بازي توسط كودك، براي افزايش اعتماد به نفس او كادو دادن كار ساز است.

بازي استپ هوايي

در اين بازي با كودك بايد توپ بازي شود و در زمان انجام آن، هر بار كلمه جديد گفته شود.

پياده رويي

در اين روش با كودك به پياده روي رفته و زماني كه كودك كلمه منتخب را به درستي تلفظ كرد، حركت به سمت جلو اتفاق مي‌افتد. اين كار علاوه بر لذت راه رفتن، باعث تحرك ماهيچه‌هاي دهان كودك مي‌گردد.

تمارين حركتي، دهاني و گفتاري

در اين روش تماريني با كمك عضلات قسمت‌هاي لب‌ها، گونه‌ها و فك و زبان صورت مي‌گيرد. در اين تمارين به قوي‌تر كردن مهارت‌هاي حركتي، دهاني مي‌پردازيم.

حركات لب‌ها

اين تمرين فرصت عالي براي ورزش بچه‌ها مي‌شود. مثلا كودك بايد آواهاي همچون اوو، ايي را تكرار كند و بعد هر دو آن‌ها را تركيب كند. فرزند شما مي‌تواند در اين تمرين بدون باز كردن لب‌ها، گونه‌ها را پر از هوا نمايد. استفاده از ني هنگام نوشيدن يكي ديگر از اين تمارين است.

حركات زبان‌ها

فرزند شما مي‌تواند به تمرين چند صدايي زباني بپردازد مانند ب ب ب ب، ن ن ن ن  و يا گفتن با اغراق كلمه برو. در اين تمرين كودك مي‌تواند به بيرون آوردن زبانش بپردازد و سپس آن را روي دندان قرار دهد.

حركات گونه

با انجام اين تمرين توسط فرزند شما، تقويت عضلات گونه رخ مي‌دهد. يكي از اين تمارين اين است كه كودك لب‌هاي خود را ببندد و باعث انقباض گونه‌ها گردد. همچنين بايد به ساخت o با لب‌هاي خود بپردازد و به شكل دايره‌اي دهان خود را به حركت در آورد. تكرار اين تمرين بسيار كمك كننده خواهد بود.

ساخت حباب

باد كردن بادكنك توسط كودك باعث بهتر شدن عضلات صورت و لب‌ها مي‌شود.

زدن ساز دهني

كنترل تنفس و فشار لب‌ها از مزيت‌هاي نوازندگي ساز دهني هستند. در صورتيكه كودك در كنترل تنفس مشكل دارد، بايد سعي كند با ساز دهني صداي قوي‌تري توليد كند. چنان چه با ضعف در قسمت لب‌ها مواجه است بايد تمركز اصلي را بر نواختن نت‌ها در زمان‌هاي مختلف بگذارد.

  خوردن كره بادام زميني  يا خوراكي‌هاي شيرين

 كره بادام زميني يك خوراكي محبوب بين همه است. مي‌توان بخشي از اين كره را به اطراف لب‌هاي فرزند خود بزنيد تا آن را با زبان ليس زده و بخورد. اين تمرين باعث تحرك زبان از يك سمت به سمت ديگر مي‌گردد. 

 علاوه بر اين تمارين والدين مي‌توانند كودك را به ارتباط و صحبت كردن با ديگران تشويق كنند. در ادامه به تماريني كه با سن فرزند تناسب دارد اشاره مي‌كنيم. حتما كليه تمارين را زماني كه فرزند شما اشتياق داشت، انجام دهيد.

چگونه متوجه شويم كودك نياز به گفتار درماني دارد؟

زماني والدين بايد به گفتار درمان براي فرزند خود مراجعه كنند كه با اين مشكلات مواجه شوند.
  • درك و فهميدن صحبت‌هاي فرزند شما براي ديگران به سختي صورت مي‌گيرد.
  • فرزند شما زمان صحبت كردن به مبارزه با كلمات مي‌پردازد.
  • در حين حرف زدن، لكنت و تكرار مشاهده مي‌گردد.
  • زمانيكه كودك نمي‌تواند در مهارت‌هايي همچون ارتباط گرفتن با ديگر كودكان و آموختن بازي موفق گردد.
  • چنانچه كودك در حرف زدن و خواندن مشكلي نداشته باشد ولي در ارتباط گيري براي پيدا كردن دوست جديد و يا درخواست‌هاي معمولي نقص داشته باشد، نياز به گفتار درماني دارد. 
  • كودكاني كه نقص پزشكي همچون اوتيسم و يا اختلال شنوايي دارند، به مراجعه به گفتار درمان نياز جدي دارند.

درمان تاخير در گفتار

ليت تاكر اصطلاحي است كه براي كودكاني كه با تاخير در شروع حرف زدن مواجه مي‌شوند، استفاده مي‌گردد. گاهي بعضي كودكان به دلايل ناشناخته، خيلي ديرتر از بقيه هم سن و سالان شروع به حرف زدن مي‌كنند.

گفتار درماني و آموزش‌هاي خاص از جمله روش‌هاي است كه براي كودكاني با تاخير در گفتار مواجه‌اند، استفاده مي‌شود. گروه درماني، بازي درماني و درمان در منزل توسط والدين از جمله روش‌هايي است كه براي ليت تاكر يا تاخير در گفتار استفاده مي‌شود. 

سنين گفتار درماني

هر زمان كه متوجه شديد كودك شما به اختلالا گفتاري و كلامي مبتلا است، مي توانيد به گفتار درمانگر مراجعه كنيد تا مشكل او سريع تر برطرف شود. از سن 2 سالگي مي توان گفتار درماني را شروع كرد. به ياد داشته باشيد هرچه زودتر گفتار درماني را شروع كنيد، بهبود و درمان كودك سريعتر خواهد بود. اگر به موقع براي رفع مشكل كودك به گفتار درمانگر مراجعه نكنيد، فرزند شما به سن مدرسه مي رسد و وجود چنين مشكلاتي، باعث اختلال در يادگيري، اختلال در تلفظ، حرف نزدن و تضعيف روحيه او در ميان هم سالانش مي شود.

به همين دليل، در صورتي كه شاهد اختلالات گفتاري در كودكان هستيد، براي درمان گفتار آنها اقدام كنيد تا شاهد مشكلاتي مانند پرخاشگري، اختلالات يادگيري، كاهش اعتماد به نفس، مشكل در برقراري ارتباط و... نباشيد!

مجموعه فرزندان برتر، براي گفتار درماني هر گروه سني مطلبي تدارك ديده است كه در هر قسمت ارجاعاتي به مطلب مربوطه داده شده است.

  • گفتار درماني كودك 2 ساله
  • گفتار درماني كودك 3 ساله
  • گفتار درماني كودك 4 ساله
  • گفتار درماني كودك 5 ساله

گفتار درماني كودك كمتر از دو سال

در اين سن كودك توانايي صحبت نداشته و فقط آواهايي توليد مي‌كند و تشخيص اينكه كودك به درمانگر نياز دارد، راحت نيست. مي‌توان در اين سن، آواهاي همچون دا، ما را تكرار كرد تا كودك نيز آن‌ها را بگويد. و با تشويق والدين، كودك علاقه بيشتري براي ساخت آواهاي جديد دارد. 

در اين سن بايد والدين در زمان غذا خوردن، حمام با فرزند خود با حركاتي مانند اشاره كردن و تكان دادن صحبت كند.

در اين سن كودك مي‌تواند اسامي را تكرار كند مانند اسم خودش و يا اسم اشخاص نزديك به او مثل اسم خواهر، برادر، عمو، خاله، دايي و  همچنين مي تواند اسم اعضاي بدن مثل دست، مو و چشم را تكرار كند. اسامي ديگري كه مي توانند به او از لحاظ گفتاري كمك كند، تكرار اسم اشيا مثل تخت و  مسواك و اسامي خوراكي هاي ساده مانند، نان، شير و كره مي‌باشد. تكرار اسم حيوانات مانند هاپو، پيشي، ماهي و... مي‌تواند روند پيشرفت را تسريع كند.

از ديگر نكاتي كه به گفتار در اين گروه سني مي تواند كمك كند استفاده از افعال ساده مثل افعال ماضي مانند رفت، افتاد، برگشت و افعال امر مانند بيا، بشين، برو و... است .

همين طور مي‌توان از ادوات پرسشي و قيدهاي مكان استفاده كرد. اين ادوات پرسشي مي‌تواند چي، اين چيه، كجا، كي و قيد هاي مكان مانند اينجا، بالا، پايين، داخل باشد. در مراحل بالاتر تركيب دو لغت در كنار همديگر مانند ماشين اينجاست، توپ منه، جوجو رفت كمك به سزايي به كيفيت گفتار مي‌كند.

براي مطالعه بيشتر به صفحه گفتار درماني كودك 2 ساله مراجعه نمائيد.

گفتار درماني كودك ۲ تا ۳ سال

گفتار در اين گروه سني با تداوم تمرينات و استفاده از واژه هايي كه در زير به آن‌ها اشاره شده انجام مي-شود.
  • انواع واژه ها در زبان فارسي كه مي‌تواند شامل: اسم، فعل، قيد، صفت، ضمير و جملات پرسشي باشد.
  • اسم وعده هاي غذايي مانند: صبحانه، ناهار، ميان وعده، شام و...
  • اسم مكان هايي كه كاملاً باب و شناخته شده هستند مانند: حمام، اتاق، پارك و فروشگاه
  • اسم مشاغلي كه كودك به طور مستقيم و يا غير مستقيم با آنها سرو كار دارد مثل شغل پدر، دكتر پليس و معلم
  • اسم رنگ هايي كه ساده تر و كودك توانايي ناميدن آن ها را دارد
  • از كودك خواسته شود تا اعداد ۱ تا ۱۰ را به صورت شمارشي بيان كند7
  • نام بردن و تكرار پديده هاي جوي مانند: باران، برف، ماه، ستاره و خورشيد
  • ضمير هاي گوناگون مانند تو، من، شما، خودمان و خودش
  • استفاده از انواع واژه هاي پرسشي مانند: چقدر، چند، كدام، چه كسي، چكار و چرا
  • از او خواسته شود تا حروف اضافه را به درستي در جملاتش استفاده كند اين حروف اضافه مي‌تواند به، با، از، در، را، تا، ولي و چون باشد

نكته بسيار ضروري در مورد اين كودكان اين است كه جملات اين گروه سني بايستي حتما بيشتر از سه كلمه باشد. به عبارتي جمله كودك حداقل بايد داراي فعل فاعل و مفعول باشد.

در اين سن بايد به وضوح با فرزند خود به صحبت پرداخت تا او نيز بتواند صحبت كردن را ياد بگيرد. در اين سن بايد با كلمات خوب و مخصوص سنين بالا با كودك حرف زد. بهترين راه اين است كه با او بازي بله و خير انجام گيرد.

بايد به اين نكته توجه گردد كه براي اينكه گفتار درماني شروع كنيد، نيازي به عجله نيست. مهارت‌هاي ارتباطي و زباني كودكان با افزايش سن بهبود مي‌يابند. صبر لازمه اين مسير است. 

پيشنهاد مي كنيم، صفحه گفتار درماني كودك 3 ساله را مطالعه بفرمائيد.

گفتار درماني كودكان 3 تا 4 سال

طبيعتاً در گفتار اين كودكان، جملات و واژه‌هاي استفاده شده مقداري پيچيده‌تر و دشوارتر از گروه‌هاي سني قبلي خواهد بود. به عنوان مثال اين گروه سني بايستي قابليت بيان كردن نام اشكال هندسي بعد از ديدن شكل آن‌ها را داشته باشند و يا اسم مكان هاي دورتر از منزل را بيان كند.

نكته حائز اهميت در اين گروه سني اين است كه به مرور جملات پسنديده‌تر و زيباتر را در روابط اجتماعي خود بيان مي‌كند مثلا در گفتگو با همسن و سالان يا بزرگتر از خود، لغات بفرماييد، خواهش مي كنم، آفرين و جملات ديگري مانند منم شما رو دوست دارم و مرسي كه منو به پارك بردين را به خوبي بيان مي‌كند.

براي كسب اطلاعات بيشتر، به صفحه گفتار درماني كودك 4 ساله مراجعه نمائيد.

گفتار درماني كودكان 4 تا 5 سال

در اين گروه سني، گفتار به صورت كامل انجام مي‌شود. كودكان با بيان جملات پي‌در‌پي گفتگو مي‌كنند و تلاش مي كنند تا اخبار و وقايعي كه از بزرگترهاي خود شنيده اند را به صورت كامل و صحيح بازگو كنند همينطور در مورد حوادث و روزمرگي‌هايي كه در طول روز براي آن‌ها اتفاق افتاده كاملا توضيح مي دهند.

دانستن سه نكته در گفتار اين گروه سني مهم و ضروري است. اول از همه، اين گروه سني بسيار كنجكاوتر نسبت به كودكان كم سن‌تر از خود هستند و مدام سوالات كنجكاوانه از بزرگترهاي خود مي‌پرسند. دوم نارواني در گفتار اين كودكان وجود ندارد و قطعا ضعف در رواني گفتار مي تواند ناشي از مشكلات گفتاري باشد و نهايتا اينكه اين گروه سني در صرف افعال خطا ندارند.

براي كسب اطلاعات بيشتر درباره گفتار درماني اين گروه سني، به صفحه گفتار درماني كودك 5 ساله مراجعه نمائيد.

تكنيك و تمرينات گفتاري براي كودكان تازه متولد شده و نوپايان

1- از صداهاي ساده استفاده كنيد

 از صداهاي ساده اي مانند /aa/ /ma/ /da/ براي كودك تازه متولد شده استفاده مي شود. اين صداها به كودك كمك مي‌كند تا گوش كند و تلاش براي تقليد آن‌ها انجام دهد كه نتيجتا در آينده براي صحبت كردن به آن¬ها كمك خواهد كرد

2- به آرامي صحبت كنيد

آرام صحبت كردن باعث مي‌شود تا كودك سخنان شما را درك كند. هنگام صحبت كردن با كودك حتماً با او تماس چشمي داشته باشيد و با آرامش صحبت كنيد. اگر كودك آواي يا كلمات شما را اشتباه تلفظ كرد، شما آن¬را تصحيح كرده و دوباره بيان كنيد

3- با كودكان بازي كنيد

بازي كردن با كودكان به آنها اعتماد به نفس مي‌دهد و باعث مي شود آنها به صحبت كردن ترغيب شوند

4- به كودكان بگوييد در حال انجام چه كاري هستند

وقتي كودكان در حال غذا خوردن، بازي كردن و كارهاي اين‌چنيني هستند، از آن¬ها سوال بپرسيد و به آن¬ها بگوييد كه در حال انجام چه كاري هستي؟ به عبارتي از آن‌ها بخواهيد كه در مورد فعاليتي كه انجام مي‌دهند توضيح دهند

5- براي كودك شعر بخوانيد

شعر خواندن براي كودكان خصوص زماني كه با ريتم و آهنگ  همراه باشد به شدت كمك مي-كند تا وضعيت گفتاري او به سرعت بهبود پيدا كند

6- ارتباط كودك را تشويق كنيد 

و هرگونه تلاشي كه كودك براي برقراري ارتباط كلامي با شما و ديگر اطرافيان مي‌كند، نيازمند تشويق است. اين تشويق در ابتدا اعتماد به نفس كودك را بالاتر مي¬برد و در سنين بالاتر مانند سن بلوغ كمك مي¬كند تا رابطه بهتري با والدين خود داشته باشد.

دانلود نرم افزار آموزش گفتار درماني بيان

نرم افزار گفتار درماني مناسب آسيب شناسان گفتار و زبان است و همچنين براي افرادي كه با مشكلات گفتار درماني مواجه هستند، مفيد است.

 اين نرم افزارها باعث مي‌شوند كه آموزش و يادگيري به راحتي اتفاق بيفتد. به دليل محيط جذابي كه در اين نرم افزارها به كار رفته، به راحتي مورد استقبال كودكان قرار مي‌گيرند. اين نرم افزارها هم به تنهايي كارآمد بوده و گاهي در كنار جلسات گفتار درماني تجويز مي‌شوند. 

از جمله اين نرم‌ افزارها، به نرم افزار توليد بيان نسخه خانگي مي‌توان اشاره كرد كه براي تلفظ حروف فارسي بسيار مفيد است. يكي از ويژگي‌هاي اين نرم افزار اين است كه به راحتي استفاده مي‌شود. همچنين اين نرم افزار پشتيباني بسيار خوبي دارد. در اين نرم افزار نحوه استفاده آن به خوبي بيان شده است.

هزينه گفتار درماني در منزل

در ارتباط با هزينه گفتار درماني كودكان مخصوصا در منزل، بسيار گسترده است كه براي هر حيطه مي توان هزينه متفاوتي بيان كرد، به همين دليل، درمانگران مجموعه فرزندان برتر، مقاله مفصلي در ارتباط با هزينه گفتار درماني در منزل براي كودكان نوشته اند كه پيشنهاد مي كنيم براي كسب بيشتر اين مقاله را مطالعه بفرمائيد.

خدمات كار درماني و گفتار درماني را بيمه حمايت نمي‌كند. اين خدمات هزينه‌اي به خانواده‌هايي كه داراي فرزند داراي اختلال هستند وارد مي‌كند. طبق گفته فائزه دهقان كه جز هيئت علمي كاردرماني است، حدود 44 هزار تومان براي هر نيم ساعت كار درماني و گفتار درماني بايد پرداخت شود.

در صورتيكه خانواده‌اي از پس اين هزينه بر نيايد، مشكلات فرزندش نه تنها حل نمي‌شود، بلكه روز به روز اعتماد به نفس كمتري در كودك ايجاد مي‌شود. پيشنهاد مي‌شود در صورت نداشتن هزينه اين خدمات، از روش گفتار درماني در منزل توسط والدين استفاده گردد.

گفتار درماني كودكان + تكنيك ها و بازي هاي گفتار درماني

نويسنده :فرزندان برتر
تاريخ: ۱۸ مهر ۱۳۹۸ ساعت: ۰۱:۵۶:۰۰

مقالات گفتار درماني داراي تقدم و تاخر در توضيحات و درك مطالب توسط مخاطب هستند به همين دليل پيشنهاد مي كنيم قبل از مطالعه اين مطلب، مقاله گفتار درماني كودكان + تكنيك ها و بازي هاي گفتار درماني را مطالعه كنيد.

درمان تاخير در گفتار

تاخير در رشد گفتاري كودك با تاخير در آموختن و حرف زدن به شكل واضح متفاوت است. تاخير در گفتار يعني كودك براي شروع حرف زدن به شكل تك كلمه اي و سپس ساخت جملات با معني دچار مشكل است. در بين كودكان مشكلات گفتاري نسبتاً شايع است. در اين مطلب به بررسي علل و درمان تاخير در گفتار اشاره شده است.

از جمله عوامل كه باعث مي شوند كودك با تاخير در رشد گفتاري مواجه شود، مي توان حرف نزدن والدين با كودك، انجام ندادن كارهايي مانند آواز خواندن و بازي كردن را نام برد.

 كودكان زماني كه از سمت والدين براي حرف زدن تشويق شوند به آن واكنش مثبت مي دهند. براي رفع اختلال تاخير در گفتار اين روش پيشنهاد مي گردد.

 اين عارضه معمولاً بين كودكان يك خانواده به صورت ارثي است. يعني بايد ابتدا سابقه خانوادگي اين اختلال را بررسي كرد، سپس به نزد متخصص درمانگر رفت. جنسيت نيز در اين مشكل گرفتاري نقش داشته به طوريكه بين پسران شايع تر است.

شايد بسياري از شما مخاطبين عزيز نيز شنيده ايد كه آلبرت انشتين در كودكي دچار عارضه تاخير در گفتار بودند. اين مشكل باعث استرس و نگراني در والدين او شد. اين دانشمند حتي تا سن ۸ سالگي نيز نمي توانست به درستي حرف بزند.

 از ديگر افراد مشهور كه در حرف زدن با تاخير كلامي مواجه شد، مي توان آلكسا ولتا نام برد كه بسيار دير شروع به حرف زدن كردند.

عوامل تاخير در گفتار

  • عقب افتادگي ذهني
  • نبود فرصت مناسب
  • محروميت هاي عاطفي
  • تاخير در رشد
  • عوامل ناشناس
  • عوامل خانوادگي
  • بارداري هاي چند گانه
  • ناشنوايي
  • فلج مغزي

كودكي كه مبتلا به عقب ماندگي ذهني است به سختي و در طولاني مدت حرف زدن را ياد مي گيرد. تاخير در گفتار معمولاً منشا فاميلي و وراثتي دارد. زمانيكه كودك در محيطي قرار گيرد كه با او زياد صحبت نشود، به دليل نداشتن زمينه و فرصت دچار اين اختلال مي گردد.

طبق آمارها تاخير در گفتار در بين دوقلوها نسبتاً شايع است ولي دليل خاصي براي آن اعلام نشده است. گفته مي شود كه مادر به دليل زمان كمي كه براي حرف با آنها صرف مي كند، كودكان در حرف زدن با تاخير مواجه مي شوند.

فردي كه داراي ناشنوايي شديد است نمي تواند حرف بزند ولي در كودكان كه با كم شنوايي درگير هستند مي توانند فقط بعضي از حروف را درك كنند.

در خانواده هايي كه بي ثباتي عاطفي، زياد بوده و والدين باعث محدود كردن فعاليت هاي فرزندان مي شوند، اختلال تاخير در گفتار شايع تر است.

در مواردي ديده شده كه يك فرزند جديد به خانواده اضافه شده و توجه والدين به سمت او مي رود، اين رفتار باعث تاخير در گفتار كودك بزرگتر مي شود. انتقاد از رفتار كودك نيز باعث اثر مخربي بر شروع حرف زدن فرد دارد.

 فرزندان يك خانواده معمولاً از پدر و مادر خود، حرف زدن را ياد مي گيرند. والدين بايد اين نقش را به خوبي ايفا كنند و به عهده ديگر اعضا خانواده قرار ندهند.

زماني كه كودك لكنت زبان داشته باشد، در رشد گفتار او شاهد عقب افتادگي نخواهيم بود. بدترين عامل كه باعث تاخير در رشد گفتاري مي شود اين است كه والدين و يا حتي اطرافيان با كودك رفتار درستي نداشته باشند و گفتار او را انتقاد و يا مسخره كنند.

اصطلاح زبان

هر گونه سيستمي كه باعث ذخيره سازي يا تبادل اطلاعات بين افراد شوند را زبان مي گويند. درواقع زبان شامل گفتار، شنيدن، درك و ارتباط مي شود.

مراحل رشد زبان شامل سه مرحله هستند:

  • بيانگري شنيداري ( اولين صداهايي كه كودك توليد مي كند و ....)
  • گيرندگي شنوايي (واكنش به صداها، كلمات، جملات و ...)
  • بصري

گفته شده كه حرف نزدن با كودك يكي از عوامل بسيار شايع عقب افتادگي رشد گفتاري است. عده اي از كودكان قادر نيستند كه كلمات را به درستي تلفظ كنند اما داراي درك شنيداري و مهارت هاي ارتباط بصري خوبي هستند.

همچنين ديده شده كه كودكان ناشنوا به علت مشكل در درك شنيداري، دچار عقب افتادگي در گفتار هستند ولي ساير مهارت هاي آنها به شكل طبيعي است.

به طور كلي تا وقتي كودك به سن چهار سالگي رسيد و مشكلاتي همچون لكنت زبان و يا نوك زباني حرف زدن ديده شد، چندان جاي نگراني نيست‌. زماني بايد به متخصص درمانگر مراجعه كرد كه كودك به طور واضح داراي گفتاري نامفهوم است.

هنگامي بايد يك كودك با سن بيشتر از دو سال را به نزد متخصص درمانگر برد كه علائم زير را داشته باشد:

  • كودك مي تواند كلمات را تقليد نمايد ولي قادر نيست به شكل آگاهانه از آنها استفاده كند.
  • كودك فقط مي تواند كلماتي را به كار ببرد كه تكراري هستند ولي نمي تواند براي برقراري ارتباط، از گفتار به درستي استفاده نمايد.
  • زماني كه اين كودك قابليت فهميدن دستورات را ندارد.
  • وقتي كه كودك صداي بسيار ناهنجار و يا تو دماغي داشته باشد.

درمان دير حرف زدن كودك به روش هاي مختلفي انجام مي گيرد از جمله:

روش اول: گفتار درماني

براي اطمينان از سالم بودن كودك بايد توسط متخصص درمانگر مشكلات گفتاري او بررسي و تشخيص داده شود.

در اين روش گفتار درمان با توجه به كلام و بيان كودك، ساير جنبه هاي رشدي او را نيز بررسي مي كند. براي تشخيص درست، تست هاي استانداردي طراحي شده است كه نقش پيشگيري در اختلالات و حتي پيشرفت و درمان آن ها دارند.

در كلينيك هاي گفتار درماني به توان كودك براي گفتار، ميزان وضوح حرف زدن، نحوه وضعيت زبان، دهان و سقف توجه مي شود. زمانيكه متخصص تشخيص اختلال مي دهد براي درمان به والدين تمرين هاي آموزش مي دهد كه كمك  زيادي به درمان مي كند.

روش دوم: اقدامات والدين

عواملي مانند ژنتيك، محيط و نحوه تربيت كودك تاثير زيادي بر پيشرفت گفتار كودك دارند. محيط و نحوه تربيت كودك نسبت به عوامل ژنتيكي نقش بزرگتري در روند رشد گفتاري ايفا مي كنند.

تمارين و فعاليت هايي كه در منزل قابل انجام است و باعث افزايش سرعت درمان مي شوند شامل:

اختصاص زمان براي برقراري ارتباط با فرزند

از جمله راه هاي ارتباطي كه والدين مي توانند با كودك ارتباط بگيرند اين است كه شروع به خواندن شعر براي كودك كنند. تشويق كودك براي تقليد صداها نيز بسيار موثر است.

خواندن كتاب

خواندن كتاب براي فرزند حتي در زمان كمتر از ۶ ماهگي تاثير زيادي بر شروع حرف زدن كودك دارد. اگر اين كتاب ها داراي عكس هاي متناسب با سن كودك باشند تاثير آن بسيار بيشتر مي شود. حتي مي توان از كودك خواست درباره تصاوير و نام آنها حرف بزند.

استفاده از موقعيت هاي روزانه

والدين بايد سعي كنند كه در تمام روز با كودك صحبت كنند مثلاً در هنگام ظرف شستن از او بخواهند علاوه بر كمك، درباره آن نيز توضيح دهند. در اين تمارين بايد به جاي اصرار به درست حرف زدن، صحبت كودك را تصديق كرد. تنبيه، تمسخر و يا اصرار به تصحيح گفتار اثر منفي دارد.

بازي با كودك در زمان حرف زدن

براي اينكه كودك تمايل بيشتري براي حرف زدن پيدا كند حتماً از شيوه هايي استفاده گردد كه علاوه بر بازي و لذت، تشويق شود كه حرف بزند. برقراري ارتباط چشمي و بازي و در آغوش گرفتن كودك كمك زيادي به آموزش حرف زدن كودك خواهد كرد.

بلند حرف زدن با كودك

والدين بايد در زماني كه در حال انجام فعاليت هاي معمول روزانه كودك مانند غذا دادن هستند، آرام آرام مراحل را با صداي رسا و بلند توضيح دهند. اين راه باعث دقت كودك شده و در درمان تاثير گذار است.

فعال و پر انرژي بودن

زماني كه كلمات به حالت شعر به كودك آموزش داده شود، در حافظه كودك بهتر مي مانند. والدين مي توانند براي تاثير پذيري بيشتر جملات را به حالت ريتميك استفاده كنند. حركت در هنگام حرف زدن باعث به كارگيري همزمان چشم و گوش در كودك مي شود.

تمرين با كودك

والدين بايد همواره فرصت هاي فراهم كنند كه كودك شروع به صحبت كند. در صورتيكه كودك كلماتي بر زبان آورد حتما بايد صبر كرد تا آن را كامل كند. اينكه والدين فرصت استفاده از حافظه و ذهن جهت يادآوري را از او بگيرند بسيار اشتباه است.

حرف زدن درست با كودك

بيان منظور به شكل درست و واضح در درمان اختلال گفتاري كودك بسيار تاثير دارد. يكي از اشتباهاتي كه والدين مرتكب مي شوند اين است كه از لحن و كلام بچگانه استفاده مي كنند. در حاليكه بايد كلمات به شكل واضح تلفظ شده و پاسخ سوالات كودك نيز به اين طريق داده شود.

 

علت و درمان تاخير در تكلم كودكان

نويسنده :فرزندان برتر
تاريخ: ۱۸ مهر ۱۳۹۸ ساعت: ۰۱:۵۲:۱۹
در مقالات قبلي ما بصورت مفصل به موضوع اختلالات گفتاري و گفتار درماني در كودكان، تكنيك ها و بازي هاي مناسب گفتار درماني پرداختيم.

اما در اين مقاله مي خواهيم به موضوع سن مناسب براي گفتار درماني كودكان بپردازيم، به همين دليل شما مي توانيد از جدول زير براي انتخاب حيطه مورد علاقه خود استفاده كنيد.

شما با مطالعه اين مقاله مي توانيد در انتهاي آن سوالات مرتبط با اين مبحث را پرسيده و پاسخ هاي مناسب را از مربيان و درمانگران موسسه فرزندان برتر دريافت كنيد.

سن مناسب كودكان براي گفتار درماني

شروع صحبت در بين كودكان يك ساله به صورت تك كلمه اي اتفاق مي افتد. با افزايش سن كودك به 18 ماهگي، از تعداد كلمات بيشتري مي‌تواند استفاده كند. كودكان دو ساله قادرند جمله هاي دو كلمه اي بسازند. با افزايش سن كودك، مي تواند تعداد كلمات و جملات بيشتري را در گفتار خود استفاده كند. رشد زباني مانند ساير توانايي هاي كودك با بزرگتر شدن و افزايش سن بهتر مي شود، در اين مطلب به بررسي سن مناسب كودكان براي گفتار درماني اشاره مي كنيم. 

چه كودكاني بايد به خدمات گفتار درماني نيازمند هستند؟

در هر سن نشانه هايي از رشد زباني كودكان ديده مي شود، والدين بايد به اين نشانه ها توجه ويژه داشته باشند تا متوجه شوند كودك با تاخير در گفتار مواجه شده است و يا خير. به طور مثال، زماني بايد يك كودك دو ساله را به نزد يك درمانگر برد كه هنوز توانايي بيان تك كلمه را ندارد.

سن شروع صحبت كردن 

يك سالگي زماني است كه كودك شروع به استفاده از واژگان براي انتقال بيان مي كند. در مواردي نيز ديده شده كه كودك زودتر حرف زدن را آغاز مي كند. متخصصان توصيه مي كنند در صورتي كه كودك به سن يك سال و نيم رسيد و نتوانست حتي يك كلمه بيان كند، نياز نيست نگران شويد، در بيشتر موارد ديده شده كه خود به خود اين مشكل حل مي گردد. درك صحبت ديگران توسط كودك قبل از يك سالگي اتفاق مي‌افتد. در صورتي كه والدين با تاخير در حرف زدن كودك مواجه شدند، مي توانند با مراجعه به يك درمانگر از  ميزان استرس خود كم كنند. كودكان در ۱۸ ماهگي، از جمله بندي در ارتباط خود با ديگران استفاده مي‌ كنند و تا ۴ سالگي اين توانايي آنها بهبود مي ‌يابد.

مهارت هاي گفتاري كودك زير يك سال

 كودك يك ساله توانايي درك اسم خود را دارد و مي ‌تواند به شناسايي صداي افراد آشنا بپردازد. جملات ساده همچون برو، بده، بشين را نيز متوجه مي ‌شوند. در ادامه چند مثال از توانايي هاي كودكان را بيان مي كنيم.

مهارت هاي كودك در زمينه شنيدن و درك كردن، از زمان تولد تا سن سه ماهگي
  • مي تواند با شنيدن صدا، در واكنش به آن از جاي خود تكان بخورد.
  • در زمان حرف زدن بقيه مي‌تواند بخندد و يا ساكت شود. 
  • توانايي تشخيص صداي والدين را دارد و به آن عكس العمل نشان مي ‌دهد. 
  • در زمان شير خوردن به صداهاي اطراف واكنش مي دهد.
مهارت هاي كودك در زمينه در زمينه سخن گفتن، از زمان تولد تا سن سه ماهگي
  • صداهاي خاصي همچون (كوكو، كوگو) توليد مي كند.
  • با تغيير صداي گريه، درخواست‌ هاي متفاوت مي‌ كند.
  • مي تواند با ديدن افراد آشنا لبخند بزند. 
مهارت هاي كودك در زمينه شنيدن و درك كردن، از سن ۴ تا ۶ ماهگي كودك 
  • با تغيير صدا اطرافيان واكنش نشان مي دهد.
  • توجه زيادي به وسايل بازي كه صدا دارند، مي كند.
  • به موسيقي واكنش نشان مي دهد.
مهارت هاي كودك در زمينه در زمينه سخن گفتن،  از سن ۴ تا ۶ ماهگي كودك 
  • كودك توانايي خنده و لبخند دارد.
  • در زمان ناراحتي و هيجان به صدا سازي خاص مي پردازد.
  • در زمان بازي و يا تنهايي شروع به در آوردن صدا مي كند.
مهارت هاي كودك در زمينه شنيدن و درك كردن، از سن 7 تا ۱۲ ماهگي 
  • به بازي هايي همچون ، دالي موشه ،علاقه زيادي نشان مي‌ دهد.
  • به جستجوي صداهاي اطراف مي پردازد.
  • رفته رفته توانايي پاسخگويي به حركات ديگران را به دست مي‌آورد.
مهارت هاي كودك در زمينه سخن گفتن ، از سن 7 تا ۱۲ ماهگي 
  • در اين سن مي ‌تواند از حركات بدني براي ارتباط گيري با ديگران استفاده كند. 
  • به تحليل صداهاي اطراف مي ‌پردازد .
  • با نزديك شدن به سن يك سالگي كلماتي همچون بابا ، ماما و ... را مي گويد.

چه مهارت هايي بايد در كودك يك تا دوساله ديده شود؟

كودكي كه در سن دو سالگي است بايد حداقل ۳۰۰ كلمه در بيان خود استفاده كند. چنانچه كودك با اشكالات تلفظي مواجه باشد، اصلا اشكالي نداشته و كم كم اين كودك از جملات و عبارت هايي استفاده مي كند كه داراي دو يا سه كلمه است. زماني بايد نگران شد و به درمانگر مراجعه كرد كه كودك در گفتار خود هيچ واژه بياني استفاده نمي كند. در صورت مواجه شدن با اين مشكل بايد سريع به نزد مشاور و يا متخصص درمانگر رفته و از ادامه اين روند جلوگيري كرد.

مهارت در شنيدن و درك كردن كودك يك تا دو سال
  • در اين سن كودك بايد بتواند در برابر سوال ديگر مانند، دستت كجاست؟ واكنش نشان دهد.
  • توانايي فهم سوالات ساده را پيدا مي‌ كند.
  • علاقه به گوش كردن شعر و داستان نشان مي‌ دهد.
مهارت هاي سخن گفتن كودك يك تا دو سال 
  • با افزايش سن از كلمات بيشتري استفاده مي كند.
  • از عبارت ‌هاي پرسشي همچون، اين چيه استفاده مي كند .
  • تلفظ كلمات ابتدايي را بهتر و درست تر ادا مي كند.
مهارت هاي گفتاري ( شنيدن و درك كردن ) كودك دو تا سه ساله 
  • توانايي فهميدن دستورات دو بخشي را به دست مي آورد.
  • به قصه هاي طولاني تر علاقه نشان مي دهد.
مهارت هاي سخن گفتن كودك دو تا سه ساله
  • در گفتار خود از جملات دو يا سه كلمه اي بيشتر استفاده مي كند.
  • با شنيدن نام يك شي خاص به جستجوي آن مي پردازد.
با توجه به اين مطلب كه گفته شد، كودك با افزايش سن، كم كم واژگان بياني بيشتري پيدا مي كند و مي تواند كلمات را تركيب نمايد و جمله بسازد.

 اين مهارت هايي كه ذكر شد، با افزايش سن كودك در او ديده خواهد شد ولي براي همه صادق نيست. در بعضي خانواده ها تاخير در حرف زدن كودك امري طبيعي محسوب مي‌ شود و بين فرزندان سابقه دارد.

 طبق آمار و بررسي‌ هاي صورت گرفته ،كودك در خانواده هاي پرجمعيت تر سريع تر شروع به صحبت مي كند ولي تاخير در حرف زدن كودكان تك فرزند، امري نسبتا شايع است.

اگر كودك با تاخير درحرف زدن مواجه شد ، نياز است به درمانگر مراجعه كرد؟

 در زمان مشاهده تاخير در حرف زدن مراجعه به درمانگر امري ضروري است درمانگر و گفتار درمان اختلالات گفتار و زبان را بررسي مي كنند.

 در خدمات گفتار درماني با استفاده از روش‌ هاي علمي، اختلالات سيستم گفتار و تكلم فرد اصلاح مي‌ شود و نبايد اين خدمات را با مشاوره و حرف زدن اشتباه گرفت. از جمله موضوعات مرتبط با گفتار درماني مي توان نقص در تلفظ كلمات، لكنت زبان، تاخير در گفتار زبان را نام برد .

سن مراجعه به گفتار درماني

 از كودك دو ساله تا فرد مسن ممكن است نياز پيدا كنند كه به درمانگر مراجعه كنند. در گفتار درماني به بررسي، تشخيص و درمان اختلالات گفتار و زبان پرداخته مي‌ شود. افراد مسني كه دچار سكته مغزي مي‌ شوند، نياز مبرمي به خدمات گفتار درماني دارند.

خدمات گفتار درماني در سن پايين

 در صورتي كه كه كودك در سن كم به گفتار درمان مراجعه كند، تاثير بيشتري در بهبود روند درماني او دارد. گاهي والدين با ديدن اختلالات گفتاري كودك توجه چنداني نداشته و ترجيح مي دهند، صبركنند تا خود به خود با گذشت زمان حل گردد. در حالي كه براي مشاوره حتماً بايد به درمانگر و متخصص گفتار درماني رجوع كرد و تشخيص او را شنيد.

مراجعه در سنين مناسب و پايين سبب مي ‌شود كه اختلالات گفتاري كودك سريع تر درمان شده و بسياري از مشكلات به وجود نيايند. كودك در صورت درمان نشدن اين اختلالات، دچار كمبود اعتماد به نفس خواهد داشت كه مشكلات فراواني براي او در آينده به وجود مي آورد.

لكنت زبان در كودكان

 زماني كه كودك قبل از 7 سال سن دارد، بهترين زمان براي درمان اختلال لكنت زبان است. هر نوع تكرار و گير كردن روي كلمات را لكنت مي‌گويند. ترس‌ هاي كه منجر به شوك مي‌ شوند، عوامل ژنتيكي و دو زبانه بودن محل زندگي كودك، از جمله عوامل به وجود آورنده لكنت به شمار مي ‌روند.

 در مواردي نيز ديده شده، كودك در محيط‌ هاي مانند مهد كودك قرار گرفته و با كودكي كه دچار لكنت است، دوست و هم بازي شده و به مرور او نيز دچار اين اختلال شده است.

 لكنت زبان در افراد بزرگسال، ناشي از تصادف و يا ناراحتي ‌هاي روحي و رواني است. اين بيماري در بين پسران مبتلايان بيشتري نسبت به دختران دارد. خدمات رفتار درماني و گفتار درماني به كمك درمان اين عارضه مي‌آيند.

 گاه ديده شده كه كودكي كه به لكنت زيان دچار است، به مشكلاتي همچون كاهش اعتماد به نفس، عصبانيت و پرخاش و حتي منزوي شدن دچار مي ‌شود. بايد در روند درماني حتما به رفع اين مشكلات روحي پرداخته شود سپس تمارين و فعاليت ‌هاي براي رفع لكنت انجام گيرد. توصيه مي ‌شود حتما بحث درمان جدي گرفته شود تا اين مشكلات روحي و جسمي در آينده كودك اثر نگذارند.

راه‌هاي حرف زدن براي كودك دو ساله و سه ساله

زماني كه كودك با با تاخير در حرف زدن مواجه است و اختلال خاصي ندارد، توصيه مي‌ شود والدين به او الگوي رفتاري درست بدهند. حرف زدن ساده و واضح والدين يكي از راه‌ هايي است كه به حرف زدن كودك دو ساله كمك فراواني مي كند.

در صورتي كه والدين در هنگام حرف زدن از كلمات و جملات واضح و ساده استفاده كنند، كودك اشتياق بيشتري براي استفاده از اين كلمات و تكرار آن‌ ها پيدا مي‌ كند.

استفاده از بيان كودكانه راه ديگري است كه با آن والدين مي‌ توانند پيام خود را به كودك به درستي منتقل كنند. در هنگام حرف زدن بايد از كودك خواسته شود تا جملات را كامل بيان كند.

انتخاب مركز گفتار درماني مناسب كودك

خدمات گفتار درماني براي درمان اختلالات كلامي و زباني كودكان نيازمند حوصله فراوان است. از جمله مواردي كه باعث بهبود روند درماني كودك مي‌شود مي ‌توان خوشرويي و شوخ طبعي درمانگر را نام برد. همچنين حل اختلالات رفتاري كودك در حين انجام بازي، باعث افزايش سرعت روند درماني مي‌ شود. بنابراين براي درمان كودك بايد يك مركز گفتار درماني انتخاب شود تا با داشتن اين ويژگي ها، باعث شوند كه كودك سريع تر درمان گردد.

سوالات مرتبط با گفتار درماني

سوال اول: ليندا كاووسي: من دخترم ۳ سالشه بسيار بازي گوش كم تمركز هست و تابحال زبان باز نكرده. كلماتي ميگه كه اصلا معناي مشخصي نداره براي خودش اصلا يه زبان ديگري درست كرده و جدي جدي با اطرافيان صحبت ميكنه. آيا اين رفتار عادي هست يا نياز به مراجعه به دكتر دارد؟

پاسخ سوال: اختراع زبان جديد نبايد از طرف شما و خانواده ها مورد تشويق قرار بگيرد. شما بايد به او بگوئيد كه نمي فهميد او چه مي گويد و از او بخواهيد درست كلمات را تلفظ كند. براي دريافت پاسخ كامل تر به پادكست زير گوش دهيد.

سن مناسب براي گفتار درماني كودكان

نويسنده :فرزندان برتر
تاريخ: ۱۸ مهر ۱۳۹۸ ساعت: ۰۱:۴۶:۰۲

كودك سان ، محتويات ارزشمندي در ارتباط با حوزه گفتار درماني كودكان تهيه كرده است.

اگر اين اولين محتوا از سري مقالات گفتار درماني كودكان است كه مطالعه مي فرمائيد، پيشنهاد مي كنيم، ابتدا مقاله گفتار درماني كودكان + تكنيك ها و بازي هاي گفتار درماني، را مطالعه فرمائيد تا اطلاعات بنيادين در ارتباط با حوزه گفتار درماني كودكان كسب كنيد، زيرا قسمت هايي در اين مقاله، بصورت مختصر از مقاله هاي ديگر جمع بندي شده اند. در انتهاي اين مطلب، نيز مقالات مرتبط ليست شده اند شما مي توانيد براي كسب اطلاعات بيشتر آن ها را نيز مطالعه بفرمائيد.

اگر فردي كه دچار اختلالات گفتاري و زباني است در موقع مناسب براي درمان به متخصص گفتار درمانگر مراجعه كند با بسياري از مشكلات و آسيب هاي روحي در بزرگسالي مواجه نخواهد شد، موضوع مهم درمورد اختلالات گفتاري توجه به اين نكته است كه براي درمان اين اختلالات يك بازه ي زمان طلايي وجود دارد، كه در اين بازه، درمان موثر تر و بهتر جواب خواهد داد.

كودكان تقريبا از يك سالگي شروع به گفتن بعضي كلمات ميكنند و تا دوسالگي حتي ميتوانند جمله هايي را بسازند. اگر كودك دچار كشگلاتي در گفتار است، بهتر است هرچه سريعتر توسط يك درمانگر ارزيابي شود.

گفتار درماني ميتواند در مراكز درمان يا در منزل خود بيمار با توجه به شرايط و خواست خود بيمار انجام شود. در اين مقاله به تعريف اختلالات گفتار درماني و هزينه خدمات گفتار درماني در منزل مي پردازيم‌. 

تعريف گفتار درماني

آسيب شناسي گفتار و زبان كه به آن گفتار درماني گفته مي‌شود، در واقع رشته اي از علوم توانبخشي محسوب مي شود. در اين رشته متخصصاني وجود دارند كه به بررسي و تشخيص و درمان هرگونه اختلال در گفتار، زبان و حتي بلع افراد از سنين كودك تا بزرگسال مي پردازند. عده اي گفتار درماني را با روانشناسي اشتباه مي گيرند در حاليكه بسيار متفاوت هستند. آسيب شناس گفتار و زبان، اصطلاحي است كه براي فارغ التحصيلان رشته گفتار درماني به كار مي‌رود.

گفتار با زبان چه تفاوتي دارد؟

در زمان حرف زدن، قسمتي از فرآيند در مغر رخ مي دهد (مانند انتخاب نوع كلمات، نحوه جمله بندي و....) اين قسمت ذهني را زبان مي گويند.

گفتار بخشي است كه باعث توليد صوت و كلمه مي شود و به وسيله ريه، حنجره، لب و زبان .... اتفاق مي افتد.

خدمات گفتار درماني شامل چه چيزهايي هستند؟

متخصصان درمانگر به بررسي، تشخيص و درمان هرگونه اختلال در زمينه تكلم، گفتار اشخاص مي پردازند. اين اختلالات بسيار متنوع هستند و براي درمان هر كدام راهكار متفاوتي وجود دارد.

فوايد گفتار درماني براي كودكان درگير با تاخير در صحبت

كودكان معمولاً در سن ۱۲ماهگي كم كم شروع به استفاده از كلمات مي كنند و وقتي به سن ۲سالگي رسيدند حتي مي توانند جملاتي را نيز بسازند. در سن ۶ سالگي كودكان تقريباً بسياري از كلمات و جملات جديد را به راحتي مي آموزند.

در بين كودكان كه با تاخير در شروع حرف زدن و ساخت جمله مواجه هستند ديده شده با استفاده از خدمات گفتار درماني به خصوص در سن كم و طلايي آن به راحتي مشكل آنها حل مي شود.

به بعضي از اختلالات گفتاري در ادامه اشاره شده است.

مشكل در تلفظ كلمات

اغلب كودكان و حتي بزرگسالاني كه نوك زباني صحبت مي كنند، اعتماد به نفس كمي دارند و افراد خجالتي حتي منزوي هستند. درمانگر هاي متخصص براي هر اختلال صدا و گفتار، تمرين و فعاليت خاصي دارند كه با استفاده از آن، اختلال رفع خواهد شد.

اختلال لكنت

در سن ۲تا۶ سالگي، اختلال لكنت و گرفتگي زبان در بسياري از كودكان بدون دليل خاصي نسبتا شايع است. اگر اين اختلال درمان نشود، تا بزرگسالي نيز همراه او خواهد بود. والدين بايد اين اختلال را جدي گرفته و فرصت طلايي درمان را از كودك خود دريغ نكنند و با مراجعه به مراكز گفتار درماني نسبت به رفع آن اقدام كنند.

سكته مغزي و آسيب هاي ناشي از بيماري هاي مغزي

متاسفانه سكته مغزي و آسيب هاي ناشي از آن، باعث اختلال در گفتار افراد مسن مي شود. اين افراد بايد حتما براي درمان به موقع مخصوصا در ۶ ماه اول اقدام كنند. خدمات گفتار درماني به بهبود آن ها كمك فراواني مي كند.

ناتواني و ضعف در بلع و غذاخوردن

در كودكان و افراد بزرگسال اختلالات بلع به علت ضعف عملكردي عضلات دهان و گلو اتفاق مي افتد. براي رفع اين مشكلات حتما بايد به متخصص درمان يا آسيب شناس گفتار و درمان مراجعه كرد.

مشكل در شنوايي

بعضي افراد بعد از مراجعه به متخصص شنوايي، متوجه كم شنوايي و يا ناشنوايي خود يا كودك مي شوند. متخصص گفتار درمان بعد از تجويز سمعك و يا قرار دادن دستگاه كاشت حلزون براي فرد، به تربيت شنوايي و خدمات گفتار درماني مي پردازد.

اختلال در صوت و صدا

صدا در انسان به وسيله حنجره و تارهاي صوتي توليد مي شود. گاهي در اثر بيماري هاي قسمت حنجره و يا ارتعاش نامناسب تارهاي صوتي، صداي شخص كيفيت مطلوبي ندارد. از جمله اختلالات صوتي مي توان صداي گرفته، صداي خشن و صداي مشابه به صداي مردان و يا زنان نام برد. براي حل اين مشكلات، بايد به متخصص درمانگر مراجعه كرد. درمان اين اختلالات در گفتار درماني توسط جراحي، دارو و يا صوت درماني قابل انجام است.

بيماري هاي نيازمند به گفتار درماني

بيماران مبتلا به اوتيسم، فلج مغزي، شكاف در قسمت كام و لب، پاركينسون و .... براي حل اختلالات گفتاري نياز به مراجعه به كلينيك هاي گفتار درماني دارند. متخصص درمانگر بسته به اختلال فرد مراجعه كننده، بايد با مشاغل مختلفي همچون متخصص مغز و اعصاب، متخصص اطفال، روانشناس، معلم مدرسه و .... ارتباط برقرار كند تا بهترين درمان حاصل شود.

زمان مناسب مراجعه به متخصص درمانگر

بسته به سن فرد و نوع اختلالي كه با آن درگير است، زمان مراجعه براي خدمات گفتار درماني متفاوت است. اما براي اينكه درمان مشكلات گفتار و زباني فرد به بهترين شكل و به سرعت اتفاق بيفتد، نبايد از زمان طلايي درمان غافل شد. به طور مثال فرد مسني كه در اثر سكته مغزي قدرت تكلم خود را از دست داده بهترين زمان مراجعه براي خدمات گفتار درماني، ۶ ماه پس از بيماري است. اگر اين خدمات سريعتر در اختيار فرد قرار گيرند بهبودي سريعتر اتفاق مي افتد.

وظايف گفتار درمان

  • توانايي تشخيص درست اختلال، درمان آن و حتي پيشگيري از مشكلات زبان، بيان، ارتباط و يادگيري در افراد
  • كمك به درمان مشكلات بلع و غذاخوردن فرد
  • تشخيص منشاء مشكلات و اختلالات به وسيله آزمون ها و تست هاي استاندارد
  • تنظيم درست جلسات گفتار درماني متناسب با نياز فرد داراي اختلال
  • استفاده از وسايل و ابزارهاي مناسب براي كمك به درمان مخصوصاً در كودكان. وسايلي مانند ني هاي رنگي، مسواك هاي موزيكال و....

تحصيلات مرتبط با گفتار درماني

متخصصان درمانگر زماني اجازه دارند كه مجوز مطب خصوصي بگيرند كه در رشته گفتار درماني در مقطع هاي كارشناسي، ارشد و دكترا درس خوانده باشند. همچنين بايد به مدت ۵سال در كلينيك ها و بيمارستان ها و يا مدارس استثنايي طرح كارورزي انجام داده باشند.

هزينه گفتار درماني

براي درمان اختلالات گفتاري و زباني در موسسات گفتار درماني از ابزارهاي متنوعي استفاده مي‌ شود. براي تشخيص نوع اختلال، تست ها و آزمون هاي متنوعي طراحي شده است. اين آزمون ها با كمك به تشخيص درست مشكل فرد، باعث كوتاه شدن طول دوره درمان نيز مي شوند. حتي ممكن است باعث شوند كه طول دوره از چند سال به چند ماه كاهش يابد.

از جمله عواملي كه باعث كاهش طول دوره و تعداد جلسات مي شوند، مي توان توجه و استفاده از زمان طلايي درمان نام برد. در واقع با مراجعه در زمان مناسب به متخصص درمانگر، فرد سريع تر بهبود مي يابد.

خوشبختانه ايران رتبه بالايي در خاورميانه و حتي جهان از نظر خدمات گفتار درماني دارد. هم اكنون حدود ۲۰۰۰ تا ۲۵۰۰ شخص در حال فعاليت بوده و داراي مجوز گفتار درماني هستند. براي هر جلسه استفاده از خدمات گفتار درماني بايد حدود ۴۴ هزار تومان پرداخت شود. اين مبلغ براي ميانگين خدمات مختلف تعيين شده است. به طور كلي هزينه هر جلسه بسته به اينكه چند خدمت ارائه شده متفاوت مي شود. متاسفانه بيمه هاي پايه و بيمه هاي تكميلي از خدمات گفتار درماني حمايت نمي كنند و هزينه آن بر دوش خانواده ها است.

هزينه گفتار درماني در منزل

خدمات گفتار درماني بسته به مكان برگزاري جلسات، مدت زمان و تعداد جلسات، نوع اختلال متفاوت خواهد بود. براي كاهش هزينه ها، خانواده ها به كلينيك ها و درمانگاه هاي خصوصي مراجعه مي كنند تا هزينه اي كمتر نسبت به ارائه خدمات در منزل يا مطب  خصوصي دريافت كنند. در صورتيكه زمان جلسه طولاني تر شود، قيمت ارائه خدمات نيز متفاوت خواهد شد. بسته به نوع اختلال نيز، قيمت خدمات فرق خواهد داشت. براي درمان اختلالات ساده تر هزينه كمتري گرفته مي شود تا مشكلاتي كه به درمان هاي چند گانه نياز است.

موسسه فرزندان برتر در صفحه مقالات مرتبط با گفتار درماني كودكان تمام مقالات مرتبط با گفتار درماني كودكان و اختلالات گفتاري را دسته بندي كرده است. براي كسب اطلاعات بيشتر به اين صفحه مراجعه كرده

هزينه گفتار درماني در منزل براي كودكان

نويسنده :فرزندان برتر
تاريخ: ۱۸ مهر ۱۳۹۸ ساعت: ۰۱:۳۸:۱۵

مطالبي كه در آن ها به تفصيل به اختلالات گفتار و زبان كودكان صحبت شده و صد البته به پرسش هاي مادران و پدران عزيز نيز پاسخ داده شده است.

در قسمت پائين به تفصيل درباره بازي هاي مناسب گفتار درماني صحبت مي كنيم تا شما با تماميت اين موضوع آشنايي بيشتري پيدا كنيد. 

باز نيز تاكيد مي كنيم كه اين اطلاعات فقط براي راهنمايي خانواده هاي گرامي است و به منظور آشنايي بيشتر خانواده ها با مقوله گفتار درماني نوشته شده است و هيچگونه تضميني بر درمان خودسرانه از طرف والدين نيست.

حتما كودك خود را قبل از هر چيزي به يك مشاور خبره در اين زمينه برده و مسئله را با آنها در ميان بگذاريد. چون از هر كودكي به كودك ديگر اختلال گفتار و درمان آن متفاوت است.

بازي هاي گفتار درماني

در اين مطلب به بازي هاي گفتار درماني پرداخته شده است. تا با استفاده از اين روش ها در منزل توسط والدين، كودكان شروع به حرف زدن كنند. نقش والدين براي گفتار درماني بسيار پررنگ و موثر است.

اشتباهات تلفظي در كودكان

تكامل نيافتن بعضي واژه ها و آوا ها در ساختار زباني كودك باعث شده كه او در تلفظ بعضي كلمات دچار مشكل شود. بسته به سختي تلفظ كلمه، زمان مي برد كه كودك بتواند آنها را خوب ادا كند.

حتماً شنيده ايد كه بسياري از كودكان به جاي كلمه سيب زميني، ديب دميني مي گويند. يكي از دلايل آن سخت بودن تلفظ حرف س براي كودك است و او حرف دال كه تلفظ راحت تري دارد جايگزين مي كند.

يكي ديگر از دلايل اشتباهات تلفظ كودك اين است كه والدين در برابر شنيدن تلفظ اشتباه كلمات او را تنبيه، مسخره و حتي تشويق مي كنند كه اثر معكوس دارد.

براي اينكه كودك سريعتر زبان باز كند، مي توان با خانواده هاي مختلف به خصوص پر جمعيت رفت و آمد كرد و يا محرك هاي محيطي شنيداري و گفتاري او را افزايش داد. مي توان با آموزش شعر خواني نيز دايره لغات او را افزايش داد.

در ادامه بازي هاي گفتار درماني كه در منزل قابل انجام است، ذكر گرديد.  والدين مي توانند با انجام اين بازي ها با كودك خود، نقش موثري در درمان اختلالات گفتاري كودك داشته باشند.

۱- كم كردن ديدن تلويزيون و بازي هاي كامپيوتري

تحقيقات مختلف اثبات كرده اند كه ديدن مداوم برنامه هاي تلويزيون و بازي با گوشي و كامپيوتر، تاثير منفي بر حرف زدن كودك دارد. حتي گاهي جز عوامل اصلي تاخير صحبت كردن كودكان به شمار مي روند.

 كودك نياز دارد تا به مفهوم ارتباط پي ببرد. براي برقراري ارتباط حداقل به دو نفر نياز است. اين دو شخص برحسب هر دليلي با يكديگر صحبت مي‌ كنند. ديدن برنامه هاي تلويزيوني و انجام بازي هاي كامپيوتري كمكي به آموزش مفهوم ارتباط نمي كند. حتي ممكن است باعث آموزش غلط اين مفهوم شوند.

 تماشا تلوزيون و انجام بازي هاي كامپيوتري، ارتباط بين دو شخص نبوده و فقط شامل يك نفر است. براي شكل گيري درست ارتباط پيشنهاد مي شود كودك با اطرافيان و والدين زياد صحبت كرده و به بازي هاي غير موبايلي بپردازد.

۲- حرف زدن زياد والدين با كودك

وقتي كودك در محيطي قرار گيرد كه از كلمات زيادي استفاده مي شود، سريع تر شروع به صحبت مي كنند. اين گفت و گو ها زماني كارآمد خواهند بود كه بي هدف و معمولي نباشند. والدين مي توانند زماني كه كودك مشغول بازي است كنار او نشسته و با بيان كودكانه با او حرف بزنند، ولي بايد صحبت آنها در سطح كودك و يا مقداري بالاتر باشد.

۳- نسبت به وضعيت گفتاري كودك، والدين صحبت كنند

زماني كه كودك هيچ حرفي نمي زند، والدين بايد به شكل يك كلمه، يك كلمه يا دو كلمه دو كلمه با او شروع به حرف زدن كنند. به طور مثال بگويند: سر، سر مامان، آب، آب مي خواي؟ زماني كه كودك به صورت دو كلمه اي حرف مي زند، والدين بايد به شكل دوكلمه اي و سه كلمه اي با او حرف بزنند.

 توجه به اين نكته نيز ضروري است كه زمان حرف زدن بايد سطح واژگان و كلمات منتخب در سطح كودك و يا بالاتر از او باشند. حتماً موضوعي انتخاب شود كه براي كودك جذابيت دارد.

۴- دنبال كردن علاقه كودك

زماني كه والدين مشاهده مي كنند كه براي كودك يك عكس در يك كتاب جذاب است مي توانند در اين مورد با او صحبت كنند. به طور مثال اگر درباره يك حيوان كنجكاو شد، مي توان عكس هاي ديگري از آن را به او نشان داد، سپس درباره آن با كودك صحبت كرد.

 ولي بايد توجه كرد كه كودك به آن علاقه نشان مي دهد يا خير. حتما در اين مورد بايد علاقه كودك در نظر گرفته شود، در غير اين صورت كودك راغب نخواهد بود. والدين مي توانند زمانيكه كودك در حال حمام، غذاخوردن و يا رفتن به پارك است با او حرف بزنند كه زمان بسيار مناسبي است.

والدين براي تاثير بيشتر تمرينات مي توانند آن ها را در فضاي سرگرم كننده و بازي گونه انجام دهند تا بر كودك اثر بيشتري بگذارد.

پس با پيدا كردن موضوع مورد علاقه كودك و اجراي آن در قالب يك بازي بر روند گفتار درماني بسيار موثر است. والدين مي توانند با عروسك هاي كودك بازي كنند يا شكلك در آورند و هر كاري كه باعث مي شود كودك با بودن شما علاقه نشان دهد.

 ايراد گيري از نحوه صحبت كودك بسيار اثر منفي بر روند درماني كودك دارد. حتي باعث كاهش اعتماد به نفس كودك شده و در نهايت ممكن است كودك منزوي و گوشه نشين شود. بهترين راه اين است كه تلفظ درست كلمات را در قالب يك جمله بدون سرزنش گفته شود.

۵- كتاب خواندن براي كودك

كتاب خواندن براي كودك يكي از روش هايي است كه باعث مي شود كودك شروع به حرف زدن كند. اين روش حتي براي سنين پايين تر نيز مناسب است و مي توان با عكس هاي كتاب موضوع جذابي تعريف كرد.

بازي درماني

بازي درماني روش جديدي است كه امروزه براي درمان اختلالات كودكان به كار گرفته مي شود. بازي درماني باعث شده كه كودك بتواند مشكلاتش به راحتي حس كند.

اين نوع روش باعث مي شود كه از طريق بازي مشكلات و احساسات بد كودك به نمايش درآيد. به طور مثال ديده شده در كودكاني كه بي قرار و حواس پرت هستند، اين درمان باعث شده كه تنش آنها كاهش يابد.

 متخصص درمانگر با استفاده از يك موقعيت بازي كمك مي كند كه ترس و استرس كودك بروز پيدا كند، و با تحليل رفتار،اعمال و گفتارش درمان را انجام مي دهد.

چند بازي و تمرين براي گفتار درماني كودكان در منزل تهيه شده است كه در ادامه ذكر شده است.

۱- استفاده از بازي كلمات

پرسيدن سوالاتي مانند موارد زير از كودك، كمك كننده براي بهبود روند درماني مي شود.

  • الان دوس داري چه خوراكي بخوري؟
  • اگر ميشد يك وسيله از فروشگاه هديه بگيري چي بود؟

اين قبيل سوالات باعث شروع يك گفت و گوي خاص بين كودك و والدين مي‌شود كه كودك شروع به حرف زدن مي كند.

۲- تمرين با استفاده از آينه

با استفاده از آينه كودك متوجه طرز استفاده از دهان براي اداي درست تلفظ كلمات مي شوند. بسياري از كودكان طرز صحيحي تلفظ كلمات را نمي دانند. كودك مي تواند در مقابل آينه حرف بزند و ببيند براي ساخت يك صداي خاص چگونه دهان خود را حركت دهد.

 والدين مي توانند همراه كودك در مقابل آيينه بايستند و به توليد صدا بپردازند. از اين طريق تفاوت ها به كودك آموزش داده مي شود.

۳- بازي لي لي

بازي لي لي سبب مي شود كه هر كلمه توسط كودك ۹بار تكرار شود‌. در اين بازي يك زمين كه داراي ۹ خانه يا شماره است رسم مي شود. بايد با هر بار بازي كودك، والدين يك كلمه انتخاب كنند و به فرزند خود بگويند كه با هر پرش آن را تكرار كند و به بازي بپردازد.

 براي دور بعدي بازي كلمه اي ديگر انتخاب مي شود. در اين بازي بايد كلمات كمتر انتخاب شود و كم كم به تعداد آن ها افزوده شود. زماني كه كودك توانست اين بازي را درست انجام دهد مي توان براي تقويت اعتماد به نفس او، كادويي به او داده شود و او را شاد كرد.

۴- توپ بازي

در اين بازي كه به استپ هوايي نيز معروف است، بايد والدين توپ را براي فرزند خود پرتاب كنند و در اين حين، او اين كلمه را تكرار نمايد. اين بازي يكي از روش هاي مرسوم براي گفتار درماني است.

۵- پياده روي

والدين مي توانند زماني كه با كودك مي خواهند مسيري را طي كنند، يك بازي با كودك انجام دهند. در زمان راه رفتن يك كلمه انتخاب كرده و زماني كه كودك آن را درست ادا كند به سوي مسير حركت كرد.

اگر اين بازي را والدين زماني استفاده كنند كه در حال رفتن به پارك يا مسيرهاي جذاب هستند، كودك علاوه بر بازي كه انجام مي دهد مي تواند به ورزش ماهيچه اي دهان نيز بپردازد.

۶- ساخت حباب

در اين روش كودك بادكنك را باد مي كند، اين بازي باعث كنترل تنفس مي شود. هم چنين عضلات تمام صورت و لب ها بهتر مي شوند.

۷- انجام ساز دهني

اين هنر باعث مي شود كه كنترل نفس بهتر شود. اگر والدين مي بينند كه كودك آنها در كنترل نفس دچار ضعف است مي توانند از او بخواهند كه با زدن صداي قوي تر باعث بهبود آن شود.

۸- استفاده از خوراكي شيرين همچون بادام زميني

يكي ديگر از روش هاي گفتار درماني كه كودك نيز به آن علاقه فراوان دارد، اين است كه از يك خوراكي شيرين همچون بادام زميني استفاده گردد. در اين حالت اين خوراكي خوشمزه به اطراف دهان كودك زده مي شود تا او بتواند آن را با ليس زدن بخورد. اين بازي سبب مي شود كه زبان حركت كند.

۹- استفاده از كتاب براي درمان گفتار كودك

والدين مي توانند براي كودك خود كه توانايي خواندن دارد، كتاب مناسب سن آنها را بخرند كه به مطالعه اين كتاب ها بپردازد. مطالعه كتاب باعث مي شود كه كودك كلمات جديدتر را بياموزد و همچنين ديگر كلمات كه ياد گرفته براي او تكرار گردد.

۱۰- فعاليت هاي مداخله زباني

متخصص گفتار درماني براي تقويت مهارت هاي زباني كودك از كتاب، تصاوير و اشيا كمك مي گيرد. براي بهبود مهارت هاي زباني كودك از او مي خواهد بعضي كلمات را تكرار نمايد.

۱۱- درمان تحرك مفصلي

در اين تمرين به كودك در قالب بازي سرمشق هاي درستي از جملات مي دهد. براي برقراري ارتباط با اين تمرين و بازي حتما بايد متناسب با سن كودك كلمات انتخاب شوند. درواقع با اين بازي كودك ياد مي گيرد چگونه زبانش را براي توليد بعضي صداها حركت داد.

۱۲- بازي بله و خير

والدين بايد در موقع صحبت با كودك خود توجه كنند كه حتما از واژگاني استفاده گردد كه مناسب كودك و حتي بالاتر از سن او باشند. انجام بازي بله و خير نيز كمك زيادي به كودك در گفتار درماني مي كند.

استفاده از يك جعبه پر از اشياء نيز فكر جالبي است. در اين بازي يكي از انها را بر مي دارد و درباره آن به والدين توضيحاتي مي دهد و صحبت مي كند.

۱۳- بازي با دوستان همسن و سال

در اين بازي يك دايره توسط كودك و دوستان او بايد تشكيل گردد. يك جمله انتخاب كرده و به يكي از دوستان بگوييد و از آنها بخواهيد آن را به نفر بعدي منتقل كنند. آخرين نفر بايد همان جمله را بلند تكرار كند.

در آخر توصيه مي شود به والدين از عجله براي گفتار درماني كودك جداً پرهيز كنند. لازمه اين مسير صبر و مثبت انديشي است. وقتي كودك با همدردي والدين مواجه مي شود روند درماني او سرعت مي يابد.

بازي هاي گفتار درماني كودكان

نويسنده :فرزندان برتر
تاريخ: ۱۸ مهر ۱۳۹۸ ساعت: ۰۱:۳۳:۰۲

كودك سان به تلاش تيم درمانگران و مشاورين خود، مقالات، پرسش ها و نكات فراواني براي خانواده هاي عزيز گردآوري كرده است. اما با توجه به تقدم و تاخر مقالات، پيشنهاد مي كنيم قبل از هرچيز ابتدا به ساكن "گفتار درماني كودكان + تكنيك ها و بازي هاي گفتار درماني" را مطالعه بفرمائيد و سپس دنباله اين مقاله را ادامه دهيد.

گفتار درماني كودك دو ساله

به تمارين و فعاليت هايي كه براي تشويق و يادگيري كودك به كار گرفته مي شود اصطلاحا  گفتار درماني مي گويند. در اين مقاله به بررسي گفتار درماني كودك دوساله مي پردازيم. اين تماريني كه در ادامه ذكر شده بايد توسط والدين در منزل با كودك كار گردد. اين فعاليت ها بيشتر در پيشگيري اين اختلال نقش دارند.

كودك در سن يك سال و نيم مي تواند حدودا 20 كلمه حرف بزند. با رسيدن به سن دو سالگي اين واژگان به 50 كلمه مي رسد. در اين سن تركيب دو جمله جز توانايي هاي كودك محسوب مي شود. دستورات دو جمله اي را به راحتي مي تواند استفاده كند براي مثال لباست را بردار و در اتاق بگذار.

به طور كلي كودك با افزايش سن توانايي هاي گفتاري كودك افزايش مي يابد، در صورت مشاهده عدم توانايي كودك حتما بايد والدين آن را جدي بگيرند.

پيشنهاد مي شود كه حتماً براي درمان درست و به موقع به متخصص درمانگر مراجعه شود. در صورتي كه در زمان مناسب براي درمان اين اختلال اقدام نشود، ممكن است از سن طلايي براي بهبود گذشته و نتيجه درماني مطلوب حاصل نگردد.

روش هاي گفتار درماني كودك دو ساله در منزل را به اين ترتيب مي توان ذكر كرد:

دادن الگوي گفتاري مناسب به كودك توسط والدين

بهترين كمكي كه پدر و مادر مي توانند به كودك خود بكنند اين است كه در زمان حرف زدن از جملات ساده و قابل فهم استفاده كنند. زماني كه كودك با جملات ساده صحبت شود، او منظور كامل صحبت ها را متوجه شده و تمايل دارد كه اين كلمات و جملات را تكرار كند.

تهيه ي آلبومي از تصاوير بريده شده

ساخت آلبوم از تصاوير مورد علاقه كودك، يكي از روش هاي گفتار درماني در منزل است. مي توان درباره ي اين تصاوير با كودك حرف زد  و حتي مي توان آنها را دسته بندي نمود. مثلاً حيوانات، گياهان و لباس ها و.... والدين مي توانند عمداً يك عكس را در گروه نامناسب قرار دهند و درباره آن با كودك حرف بزنند. حتماً از كودك بايد خواسته شود در اين بازي سهيم شود.

كمك به كودك براي درك كلمات پرسشي

والدين بايد در بازه زماني مختلف بازي هايي طراحي كنند و از اين طريق از او سوال كنند. براي طراحي سوال بايد اين نكته در نظر گرفته شود كه كودك قادر است به اين پرسش ها پاسخ دهد. با گذشت زمان مي توان سوالات را سختر انتخاب كرد. نمونه اي از اين سوالات اين است. تو دختر هستي؟ تو دست داري؟

تكرار و گسترش دادن گفتار كودك

يكي از اشتباهاتي كه والدين مرتكب مي شوند در زمينه گفتار درماني كودك، اين است كه از جملاتي استفاده مي كنند همچون، جمله ات را كامل بگو، دقيقاً منظورت چيست؟ درست صحبت كن.

 استفاده از چنين جملاتي، كاري بسيار غلط بوده و اثر مخربي بر گفتار كودك دارد. پدر و مادر بايد با لحن طبيعي خود آنچه كه از كودك انتظار دارند رعايت كند را بگويند.

 گسترش و تكميل گفتار كودك توسط والدين باعث آموزش او مي شود تا جملات را كامل ادا كند. پس تكرار كردن جملات كودك و گسترش دادن آن بسيار كمك كننده خواهد بود. مثل وقتي گفت آب، والدين بايد بگويند آب؟ آب مي خواي؟ آب خنك مي خواي؟ برات بيارم؟

استفاده والدين از گفتار كودكانه

والدين بايد در صورتي از گفتار كودكانه استفاده كنند كه مي خواهند پيامي را به كودك انتقال دهند. يعني كودك هنوز قادر به درك ادبيات سن افراد بزرگسال را نيست.

 در صورتي كه براي جلب توجه و بدون دليل از گفتار كودكانه استفاده شود نه تنها كودك قادر نيست كلمات جديد را بياموزد بلكه باعث شده كه اين نوع حرف زدن را نيز تكرار كند.

خواندن شعر ساده براي كودك

والدين مي توانند با استفاده از آهنگ ها و شعرهاي ساده كودك را در درمان گفتار درست كمك كنند. با تكرار قافيه شعر، كودك تشويق مي شود كه در اين بازي گفتار درماني، همراهي كند.

آشنا كردن كودك با وسايل مختلف

وسايل مختلف را پدر و مادر مي توانند در كنار كودك قرار دهند و درباره آنها با او حرف بزنند، به طور مثال اين عينك، من عينك به چشم هام مي زنم.

نكته اي كه در درمان گفتار درماني بسيار اهميت دارد زمان طلايي براي درمان حرف زدن كودك است. چنان چه والدين متوجه شدند كودك آنها مانند ساير هم سن و سالانش صحبت نمي كند. نبايد فرصت را از دست بدهند. مشاوره و مراجعه به متخصص درمانگر براي درمان كودك ضروري است تا روند درماني كاملا فراهم شود.

 متخصصان درمانگر، با استفاده از روش ها و فعاليت هايي كه انجام مي دهند، باعث مي شوند صحبت كردن كودك درست شود.

پيشنهاد مي كنيم براي درك بهتري از اختلالات گفتاري مقالات مرتبط كه در قسمت پائين آورده شده است را نيز مطالعه بفرمائيد.

 

گفتار درماني كودك 2 ساله

نويسنده :فرزندان برتر
تاريخ: ۱۸ مهر ۱۳۹۸ ساعت: ۰۱:۲۸:۲۳

مقالات مرتبط با اختلالات گفتار و گفتار درماني كه توسط تيم كودك سان نوشته شده است همگي داراي تقدم و تاخيري در ارائه مطالب هستند به همين دليل پيشنهاد مي كنيم براي درك بهتر از اختلالات گفتار مقاله گفتار درماني كودكان + تكنيك ها و بازي هاي گفتار درماني را ابتدا به ساكن مطالعه فرمائيد.

گفتار درماني كودك سه ساله

در بعضي كودكان سه سال ديده شده كه در موقع صحبت كردن واضح و درست حرف نمي زنند. براي اينكه ديگران متوجه منظور صحبت هاي كودك شوند، والدين بايد آن را معني نمايند. پيشنهاد مي شود در صورت مشاهده اين علائم، در بحث درمان كوتاهي نشود. در اين مطلب به گفتار درماني كودك سه سال مي پردازيم

خدمات گفتار درماني براي كدام كودك ضروري است؟

وقتي كه يك كودك به سن يك سالگي رسيد، آغاز حرف زدن او به شكل تك كلمه اي خواهد بود. با بزرگتر شدن و رسيدن سنش به يك سال و نيم، كلمات بيشتري در گفتار به كار مي برد. دو سالگي سني است كه يك كودك مي تواند جملات دو كلمه اي را بيان كند. با رشد كودك كلمات و جملاتي كه به كار مي برد، افزايش مي يابد‌.

رشد زباني كودك در هر سني با علائمي قابل درك است. والدين حتما بايد با توجه به اين علائم متوجه شوند كه كودك دچار مشكل گفتاري شده است. به طور مثال كودكي كه به سن دو سالگي رسيده است ولي حتي نمي تواند تك كلمه نيز بگويد، حتما بايد توسط متخصص درمانگر ويزيت گردد.

پرورش زبان كودك سه سال

يك كودك با سن سه سال، از زبان براي رسيدن به هدف هاي مختلف استفاده مي كند. در سه سالگي، كودك بيشتر براي توضيح و اظهار نظر از كلمات بهره مي گيرد. (مثلا من يك ماشين آبي دارم).

كودك در اين سن قادر است كه رابطه بين اشيا را توضيح دهد. حتي مي تواند از حروف اضافه همچون كنار، زير و بالا، براي توضيح مكان ها و اطراف استفاده كند.

در بيان احساسات و حالات منفي نيز توانا مي شود. گفته شده كه كودكاني كه در سن سه سالگي قرار دارد، مي توانند در روز ۴۰۰ سوال مختلف بپرسد.

 تعريف يك داستان يا حادثه با استفاده از چندين جمله كنار هم، از ديگر توانايي هايي است كه كودك در اين سن به آن دست پيدا مي كند.

در موارد بسياري ديده شده كودك در سن سه سالگي، با استفاده از زبان در حد نياز به توضيح بازي هاي تخيلي كه انجام داده مي پردازد. وقتي كودك سه ساله مي شود، كلماتي كه مي تواند استفاده كند به ۲۵۰ تا ۱۰۰۰ كلمه مي رسند.

 او به كلمات در اين سن علاقه فراوان دارد. از ۳ تا ۵ جمله در سه سالگي كودك مي تواند در گفتار خود به كار ببرد. يك كودك سه سال قادر به پاسخ گويي سوالات ساده بوده و مي تواند اسم و فاميل خود را راحتي بيان كند.

در اين سن اشكال در تلفظ كلمات ديده مي شود. زماني جاي نگراني است كه نيمي از كلماتي كه كودك مي گويد ديگران متوجه نمي شوند. در اين صورت بحث درمان بسيار جدي بايد پيگيري شود.

كمك والدين به گفتار درماني كودك سه سال

پدر و مادر كودك تاثير زيادي در رشد زبان و گفتار كودك دارند. نقش اطرافيان كودك بر نحوه صحبت كردن او بر كسي پوشيده نيست.

نوع كلمات و گفتاري كه ديگران انتخاب مي كنند ممكن است باعث الگو گفتاري كودك شوند. براي كمك به ارتقا گفتار كودك والدين مي توانند در زمان انجام امور با او حرف بزنند و براي او كتاب هاي متناسب با سن بخوانند.

همانطور كه گفته شد كودك سه ساله عاشق حرف زدن است، والدين با توجه به اين نكته مي توانند با حوصله و صبر به حرف هاي كودك گوش دهند. گوش كردن با تمركز باعث رشد باورها و نگرش هاي كودك مي شود.

راه ديگر اين است كه حتما درباره موضوعات مختلف از كودك نظر خواهي شود و به پاسخ او توجه كرد. زماني كه والدين به حرف هاي كودك توجه كنند كودك اعتماد به نفس بيشتري پيدا مي كند.

پرسيدن سوال از كودك باعث تقويت مهارت فكر كردن مي شود. ابتدا مي توان از سوالات كوتاه كه پاسخ بله و خير دارند شروع كرد، سپس سوالاتي پرسيد كه نياز به توضيح بيشتري دارند. مثال يك داستان درباره حيوانات براي او بخوانيد و از او سوالاتي همچون موارد زير بپرسيد:

  • كدام بخش از داستان را دوست داشتي؟
  • كدام حيوان قوي تري بود؟
  • اگر جاي قهرمان داستان بودي چه ميكردي؟
  • اين سوالات باعث مي شود كودك بيشتر حرف بزند.

گفتار درماني كودك 3 ساله

نويسنده :فرزندان برتر
تاريخ: ۱۸ مهر ۱۳۹۸ ساعت: ۰۱:۱۸:۵۳

كودك سان مقالات فراواني در اين زمينه تهيه كرده است كه مقاله گفتار درماني كودك 4 ساله نيز از سري اين مقالات است. پيشنهاد مي كنيم در ابتدا مقاله "گفتار درماني كودكان + تكنيك ها و بازي هاي گفتار درماني" را مطالعه بفرمائيد سپس به اين مقاله بازگرديد.

گفتار درماني كودك ۴ سال

آموزش گفتار كودك به وسيله متخصصان گفتار و زبان كه به آسيب شناسان زبان معروف هستند، تصحيح مي شود. اين درمانگران متخصص با استفاده از شيوه هاي نوين سبب درمان اختلالات گفتاري كودك به شكل مستقيم يا غير مستقيم مي شوند. در اين مطلب به گفتار درماني كودكان ۴ سال پرداخته شده است.

كودك كه به سن ۴ سالگي رسيد بايد مهارت هاي گفتاري در زمينه شنيدن و درك كردن ، صحبت كردن به دست آورد كه به آنها اشاره مي كنيم.

مهارت هاي گفتاري در زمينه شنيدن و درك كردن

كودك كه به سن ۴ سال رسيد مي تواند لغات كه مربوط به ترتيب هستند را درك كند، همچون اولين، بدي، قبلي، آخرين و ....

در اين سن كلمات مربوط به زمان به راحتي براي او قابل فهم است مانند ديروز، امروز، فردا. كودك قادر است به درخواست هاي دو جمله اي پاسخ دهد مانند، لباست را بردار، به حمام برو.

عمل كردن به دستورات و تماريني كه توسط والدين و مربي گفته مي شود براي كودك قابل انجام است. همچون روي كاغذ يك مربع بكش. 

به طور كلي ۴ سالگي براي كودك در زمينه درك كردن و شنيدن به جايي رسيده است كه بيشتر مواردي را كه مي شنود، مي تواند به راحتي بفهمد و درك كند.

مهارت هاي گفتاري در زمينه صحبت كردن

يك كودك ۴ ساله قادر است تمام صداها را در هنگام حرف زدن بيان كند، گاهي ممكن است در ادا برخي صداها دچار مشكل شود همچون آواهاي ل، س، ر، ز، چ، ش. 

زماني كه از يك كودك ۴ ساله پرسيده شود چه گفتي، به راحتي مي تواند راجع به آن حرف بزند. از ديگر مهارت هاي گفتاري كودك به حرف زدن بدون تكرار صداها و كلمات مي توان اشاره كرد. 

 اگر از كودك در اين سن خاسته شود يك داستان كوتاه و يا ادامه يك مكالمه را بيان كند، به آساني قادر است حرف بزند. در اين سن استفاده از جملاتي با بيش از يك كلمه عملكردي همچون گرفتن، بريدن و... كاملا طبيعي است.

 چنانچه والدين متوجه شوند كه كودك ۴ ساله آنها نسبت به ساير هم سن و سالانش از نظر گفتار ضعف دارد، مي توانند از روش هايي كه در ادامه آورده شده استفاده كنند.

  • والدين مي توانند درباره كلماتي همچون ( اولي، آخري، چپ يا راست) و رابطه كه بين آنها وجود دارد و يا كلماتي كه متضاد يكديگر هستند حرف بزنند.
  • يكي ديگر از روش هاي معمول اين است كه درباره يك موضوع توضيح مختصري داده شود و كودك درباره آن حدس زده و شروع به حرف زدن نمايد.
  • والدين با توصيف و گروه بندي مواد مختلف همچون (حيوانات، گياهان، ميوه ها) به كودك كمك كنند تا درباره جزييات و نحوه گروه بندي حرف بزند.
  • زماني كه كودك در حال حرف بوده، والدين بايد تمركز و حواس خود را به او بدهند و توضيحات او را به خوبي دنبال كنند.
  • حرف زدن و دعوت به صحبت كودك با والدين باعث مي شود كه كودك احساس كند تمام توجه آنها را دارد. اين عمل تاثير مثبتي بر روند درمان دارد.
  • تقويت دايره لغات كودك، يكي ديگر از روش هاي گفتار درماني است. والدين مي توانند كلمات جديد به كار ببرند و در موقعيت هاي متنوع از آنها استفاده كنند.
  • زمانيكه والدين با كنجكاوي كودك براي يك واژه مواجه شدند، او را تشويق كنند كه سوال كرده تا راجع به آن با يكديگر حرف بزنند.
  • انجام بازي كه در آن از چيزهاي متفاوت يا مشابه استفاده مي شود، بسيار كمك كننده خواهد بود تا توجه كودك جلب شود و حرف بزند.
  • والدين بايد مواردي را گروه بندي كنند و درباره اين گروه بندي ها با كودك صحبت شود مثلا توپ فوتبال و توپ بسكتبال، اندازه، رنگ و ... اين توپ ها موضوع جالبي خواهد شد.
  • تقويت مهارت هاي بياني و اجتماعي كودك در قالب بازي بر گفتار درماني كودك بسيار موثر خواهد بود.
  • والدين مي توانند از كودك درخواست هايي داشته باشند كه دو مرحله اي است همچون ( لباست را از روي تخت بردار و آن را در كمد بگذار).
  • والدين مي توانند از فرزند خود بخواهند براي طول روز خود فعاليت هايي را تعيين كنند و سپس درباره آنها حرف بزنند.

گفتار درماني كودك ۴ ساله

نويسنده :فرزندان برتر
تاريخ: ۱۸ مهر ۱۳۹۸ ساعت: ۰۱:۱۲:۳۹

كودكسان به همت تيم مشاورين و درمانگران مختلف، مقالات فراواني در زمينه اختلالات گفتاري و گفتار درماني براي خانواده هاي عزيز، تهيه كرده است. با توجه به پيوستگي مطالب، پيشنهاد مي كنيم در ابتدا مقاله "گفتار درماني كودكان + تكنيك ها و بازي هاي گفتار درماني" را مطالعه بفرمائيد سپس به اين مقاله بازگرديد.

گفتار درماني كودك ۵ ساله

وقتي كودك به سن ۵ سالگي رسيد قادر است به شكل روان و سليس حرف بزند. در اين سن او حتي مي تواند قواعد زبان را به درستي رعايت كند. بيان احساس از طريق تغيير صدا يكي ديگر از مهارت هايي است كه در اين سن به دست مي آيد. هر چند تلفظ غلط برخي آواها همچون س يا ف طبيعي است. ما در اين مطلب به مهارت هاي زباني و راه هاي گفتاري درماني كودك ۵ ساله اشاره مي كنيم.

يك كودك ۵ ساله به حرف زدن علاقه زيادي دارد و گاه اين حرف زدن طولاني باعث كلافه شدن اطرافيان نيز خواهد شد. زماني كه كودك به سن ۵ سالگي مي رسد از نظر ارتباط مطالب و جمله ها و كوتاه كردن كلام تغيير زيادي مي كند. اين كودكان بيشتر از پاسخ هاي كوتاه براي حرف زدن استفاده مي كنند. 

هنگام سوال كردن دقت مي كنند سوالات مرتبط بپرسند و آگاهي خود را افزايش دهند. در اين سن مهارت زباني او زماني مشخص مي شود كه از ساختار هاي اصلي دستوري در گفتار اشاره كند. آنها قادرند از حروف ربط ، زمان افعال (گذشته، حال، آينده) در حرف هاي خود استفاده كنند.

مهارت هاي زبان دريافتي

در سن ۵ سالگي كودك مي تواند گفته هاي ديگران را بهتر درك كند. دستورات ۳ مرحله اي توسط كودك در اين سن به خوبي اجرا مي شود مانند (لباست را در كمد بگذار، دستت را بشور و غذايت را كامل بخور). 

به راحتي كودك معناي كلمات و روابط فضايي مانند جلو و عقب و... را متوجه مي شود. از ديگر توانايي هاي كودك در سن ۵ سالگي مي توان شناخت واحدهاي پولي را نام برد.

مهارت هاي زبان اظهاري

زبان اظهاري در واقع مهارتي است كه با استفاده از آن براي بيان افكار و خواسته ها از كلمات و جملات مناسب استفاده مي شود. براي بيان اين اظهارات معمولاً از جملات شش كلمه اي يا بيشتر بهره مي برند. 

حروف ربط در گفتار كودك ۵ ساله براي ارتباط عبارت هاي مختلف و توصيف اشيا ديده مي شود. حتي كودكان در اين سن قادرند كاربرد و نوع اجزايي كه در اشيا مختلف به كار رفته است را نيز توضيح دهند. 

زماني كه والدين متوجه شدند كودك ۵ ساله آنها در اين مهارت ها دچار ضعف است براي درمان بايد اقدام كنند. در ادامه فعاليت ها و تماريني براي گفتار درماني آمده است كه نياز است به آن ها توجه شود. 

تشويق به حرف زدن كودك

براي رشد و بهبود مهارت هاي زباني كودك، بايد والدين او را تشويق و حمايت كنند تا درباره احساسات، آرزوها و حتي ترس هاي خود صحبت كنند.

در هنگام صحبت كردن بايد با پرسيدن سوالات صريح او را تشويق كرد تا حرف بزند. 

اينكه پدر و مادر از كودك بپرسند در مهد كودك روز خوبي داشتي؟ كودك با تك كلمه بله يا خير جواب خواهد داد ولي استفاده از پرسش، امروز در مهدكودك چه كردي؟ كودك بيشتر صحبت خواهد كرد. پرسش درباره نحوه انجام يك كار باعث خواهد شد كودك بيشتر حرف بزند.

تشويق كودك به حفظ شعر، داستان و سرود

والدين مي توانند كودك را تشويق كنند آيه، شعر و داستان ها را حفظ كنند تا علاوه بر زياد شدن دايره لغت او، حافظه اش نيز قوي تر گردد. حرف زدن با زبان و گفتار كودكانه نيز كمك كننده خواهد بود. 

الگوي كلامي مناسب

والدين زماني كه مي بينند كودك آنها در تلفظ كلمات دچار مشكل است نگران مي شوند. با رشد و افزايش سن كودك او قادر است كلمات را بهتر ادا كند.

زماني كه كودك در سنين بالاتر نيز با اين مشكل مواجه است. والدين بايد هنگام حرف زدن كلمات را به آرامي و تلفظ درست و واضح بيان كنند. پدر و مادر با الگوي كلامي مناسبي كه به كودك مي دهند باعث بهتر شدن حرف زدن او مي شوند. 

بهتر كردن محيط زندگي

كودك بايد در محيطي زندگي كند كه در آن بتواند به راحتي ورزش كرده و يا استراحت كند. رژيم غذايي مناسب نيز در روند درمان تاثير خوبي دارد. كاهش استرس هاي محيطي نيز باعث بهبود روند درماني خواهد شد. 

زمانيكه كودك بيش از دو ماه دچار مشكلات گفتاري بود و با اين نكات بهتر نشد حتماً بايد به كلينيك هاي خدمات گفتاري درماني مراجعه كرد. زيرا اين اختلالات اگر در آينده با كودك همراه شوند باعث مشكلات روحي و ذهني نيز مي شوند. 

گفتار درماني كودك ۵ ساله

نويسنده :فرزندان برتر
تاريخ: ۱۸ مهر ۱۳۹۸ ساعت: ۰۱:۰۹:۳۸

بيش فعالي يكي از اختلالات روان پزشكي بوده كه در بين كودكان و نوجوانان شيوع زيادي دارد و مي توان با استفاده از روش هاي تربيتي مناسب توسط والدين به كنترل علائم آن كمك كرد.

اگر با موسسه فرزندان برتر آشنايي داشته باشيد يا محتويات قبلي مرتبط با درمان، وب سايت را مطالعه كرده باشيد، تاكيد ما بيشتر بر درمان هاي اختلالات، بدون دارو يعني از طريق بازي درمان، قصه درماني و ... هست كه هم درمان هايي ماندگار تر، بدون بازگشت تر هستند و هم وابستگي و خطرات كمتري (مثل داروها) با كودك پيدا مي كنند.

جدول درمان اختلال بيش فعالي

عوارض عدم درمان بيش فعالي

در صورتيكه به درمان اختلال بيش فعالي كودك توجه لازم نشود، كودك با مشكلاتي همچون افت تحصيلي، كاهش عزت نفس و اعتماد به نفس، احساس بي لياقتي، سر خوردگي، نااميدي و افسردگي مواجه مي شود.

عدم درمان بيش فعالي بزرگسالان با عوارضي مانند كسب حقوق پايين تر از ميانگين جامعه، بروز تخلفات بيشتر و تصادفات مكرر رانندگي همراه است.

همچنين اين اختلال در بزرگسالي نيز باعث تاثير منفي بر روابط زناشويي شخص مي شود، از جمله اين مشكلات مي توان به موارد زير اشاره كرد:

  • احساس خشم، نااميدي و رفتار نامناسب عاطفي در روابط زناشويي
  • نداشتن حواس و تمركز كافي
  • از دست دادن شريك زندگي
  • احساس نااميدي و عصبانيت
  • بروز احساس نا خوشايند به دليل توجه نكردن شريك زندگي
  • افزايش تحريك پذيري و سردرگمي
  • احساس نااميدي و اعتماد به نفس براي لايق شريك زندگي بودن
  • شكست در شروع يك رابطه خوب
  • احساس اضطراب يا اشتياق افراطي
  • علائم مانند فراموشكاري و مشكلات در رفتار در كنار شريك زندگي

توصيه هايي براي والدين كودكان بيش فعال

علائمي مانند بيقراري، كم دقتي و نداشتن تمركز در كودكان بيش فعال بارز بوده و چنانچه اين اختلال در زمان مناسب درمان نشود زمينه هدايت كودك را به سمت بروز رفتارهاي خطرناك فراهم مي كند.

براي آشنايي بيشتر با علائم اين اختلال پيشنهاد مي شود مقاله موجود در سايت (علائم بيش فعالي) مطالعه شود. در درمان اختلال بيش فعالي كودكان تنها استفاده از دارو و روش هاي درماني تاثير گذار نبوده و نياز است كه پدر و مادرها روش هاي تربيتي و برخورد درست با اين كودكان را نيز بياموزند.

در مسير رشد فرزندان، آموزش بسياري از مهارت ها الزامي بوده و جهت تربيت كودك بيش فعال بيشتر از ساير كودكان به اين مهارت ها نياز است. والدين بايد با تمام اشخاصي كه در درمان كودك بيش فعال نقش دارند مانند معلمين، پزشكان، روان شناسان ارتباط درست برقرار كنند و براي موفقيت روند درماني كودك حتما اين مهارت ها را به كار گيرند.

در ادامه به چند روش مناسب براي برخورد با كودكان بيش فعال  اشاره مي كنيم:

۱- تغيير نگرش و افكار والدين

گاهي به دليل انتظارات، باورها و قضاوت هاي نادرست والدين نسبت به فرزندان، مشكلاتي در ارتباط آنها به وجود مي آيد. براي پيشگيري از چنين مشكلاتي نياز است والدين شناخت درستي از فرزندان به دست آورند.

پدر و مادر ها بايد به اين نكته توجه كنند كه كودك بيش فعال از روي قصد و عمدي رفتار خاصي را بروز نمي كند و هر گونه رفتاري ناشي از اين اختلال است. اين كودكان داراي قدرت يادگيري و موفقيت هستند و نياز است كه والدين آگاهي خود را نسبت به اين اختلال افزايش دهند تا بتوانند به درمان بهتر كودك بيش فعال خود كمك كنند.

۲- آموزش مهارت گوش كردن و حرف زدن درست

برقراري ارتباط درست بين والدين و كودك باعث شده كه اختلالات و مشكلات بين آن ها به راحتي حل شده و از وقوع چنين معضلاتي نيز پيشگيري شود. براي اين موارد پيشنهاد مي شود كه:

  • والدين بايد با كودك رفتار درستي داشته باشند.
  • برقرار ارتباط چشمي با كودك در زمان حرف زدن تاثير بيشتري بر كودك دارد‌.
  • استفاده از جملات ساده در حرف زدن موجب شكل گيري ارتباط بهتر با كودك مي شود.
  • در زمان برقراري ارتباط نياز است كه والدين خود را جاي كودك بگذارند‌.
  • والدين بايد علت بروز رفتارهاي كودك را جويا شده و صحبت هاي كودك را بشنوند.
  • حرف زدن با لحن آرام والدين تاثير بهتري بر كودك دارد، چنانچه والدين همواره در زمان صحبت كردن  از صداي بلند استفاده كنند، باعث مي شود كه كودك تا زماني كه صداي آن ها به حداكثر نرسيده، بي توجه باشد.
  • بيان احساسات به كودك بايد صورت گيرد، حتي زماني كه والدين نسبت به رفتار كودك، انتقادي دارند بهتر است با كودك درباره آن حرف بزنند. به عنوان مثال‌: به دليل اينكه لباس هايت نامرتب است، ناراحتم يا چون سر ساعت نمي خوابي احساس نگراني مي كنم.

۳- توجه مثبت به كودك

توجه مثبت والدين به كودك باعث مي شود كه بتوانند براي او راحت تر، قوانين و مقررات تعيين كنند. تحسين يك رفتار كودك توسط والدين و اطرافيان يكي از راه هاي موثر جهت آموزش رفتار به كودك محسوب مي شود. چنانچه در زمان تحسين والدين به راهنمايي هاي زير توجه كنند تاثير اين روش تربيتي بسيار بيشتر مي شود‌:

  • والدين بايد به كودك بگويند كه كدام صفات او را مي پسندند، تحسين كودك در بروز و تكرار رفتار مناسب تاثير زيادي دارد.
  • تحسين بايد متناسب با سن كودك انجام گيرد تا تاثير بيشتري داشته باشد، به طور مثال مي توان از آغوش گرفتن، بوسيدن، نوازش كردن و يا رفتارهاي عملي همراه با كلمات محبت آميز براي كودكان استفاده كرد. توجه به اين نكته ضروري است انتخاب جملات تكراري باعث بي تفاوتي در كودك شده و بايد به طور مداوم جملات متنوع به كار برد.
  • عكس العمل هاي فوري به ويژه براي موفقيت هاي كوچكتر كودك، تاثير زيادي بر بهبود رفتار او خواهد داشت.
  • مقايسه كودك با ساير كودكان تاثير منفي بر رفتار او دارد.
  • براي برقراري روابط نزديك بين كودك و والدين و تخليه هيجانات كودك، پدر و مادر بايد زماني را به كودك اختصاص دهند تا به راحتي فعاليت يا تكليف مورد علاقه خود را انتخاب نمايد.

۴- تعيين دستورات موثر و مناسب

كودك بيش فعال قادر نيست كه حواس خود را به آساني كنترل نمايد. براي انجام يك رفتار يا كار خاص نياز است كه كودك حواس خود را متمركز كند. جهت انجام اين مرحله مي توان از روش هاي زير استفاده كرد:

  • والدين سعي كنند كه فعاليت ها، شلوغي ها و تماس هاي غير ضروري را كم كنند تا بازسازي محيط خانه انجام شود.
  • بازي "نگاهتو برنگردون" باعث تقويت توجه كودك مي شود. در اين بازي يكي از والدين و كودك به چشمان هم زل زده و بازنده كسي است كه سريعتر نگاهش را بردارد. در صورتي كه كودك خيره شدن را به خوبي آموخت در مرحله بعد بايد ياد بگيرد كه حواسش را روي كسي كه در حال حرف زدن است متمركز نمايد. براي اطمينان از اينكه كودك اين بازي را به درستي انجام مي دهد، مي توان عمداً در زمان غذاخوردن به ترتيب افراد حرف بزنند. تحسين كودك در صورت موفق انجام دادن اين بازي ضروري است.
  • اطمينان از اينكه كودك وظيفه اش را به خوبي تفهيم شده، ضروري است و والدين بايد از كودك بخواهند اين دستورات را با صداي رسا و بلند تكرار كند.
  • خواهش از كودك براي انجام كاري تاثير منفي بر رفتار او داشته و موجب شده كه كودك پاسخ منفي به درخواست بدهد.

۵- ضرورت آموزش نحوه درست انجام كارها

والدين از كودك خود انتظار دارند كه بتواند از خود به راحتي مراقبت كند و همچنين بتواند كنترل رفتارش را به دست بگيرد. مديريت درست والدين سبب مي شود كه كنترل كودك آسان تر انجام شود. بين كودك و والدين بايد رابطه اي به شكل ثابت و قابل پيش بيني شكل بگيرد كه جهت يادگيري اين مرحله، توجه به موارد زير پيشنهاد مي شود:

  • در انتخاب فعاليت ها بايد دقت شود كه كودك توانايي انجام آنها را دارد يا خير.
  • والدين بايد به شكل شفاف و واضح قوانين را براي كودك بيان كنند تا كودك انتظارات والدين را بداند.
  • تقسيم وظايف به قسمت هاي كوچكتر ضروري است.
  • كارهايي كه بايد كودك انجام دهد، بايد به او گفته شود تا شروع راه براي او روشن گردد و گفتن كارهايي كه نبايد انجام دهد، توقف او را به همراه دارد.
  • جهت شروع كار بايد به كودك علامتي داده شود كه بداند زمان شروع آن فرا رسيده و كودك بايد با والدين درباره كارهايي كه در زمان آغاز، وسط و پايان انجام داده حرف بزند.
  • تنظيم برنامه جدول زماني براي كارهايي مانند غذا خوردن، تماشاي تلويزيون، زمان خواب و بيداري ضروري است.
  • بايد براي انجام اموري كه نيازمند توجه و يادگيري هستند، زمان استراحت معين شود.
  • تخليه انرژي اضافي كودك از طريق انجام برخي از ورزش هاي فيزيكي تاثير مثبت بر او دارد.
  • والدين بايد هر روز تكاليف مدرسه كودك را مرور كنند و با معلم تعامل درست برقرار كنند. تهيه برنامه زماني مشخص جهت انجام تكاليف ضروري است مانند يكشنبه ها فارسي و رياضي.
  • بايد مكان آرام براي انجام تكاليف كودك و قرار دادن كتاب و دفتر هاي مدرسه مشخص گردد، تا كودك در زمان رفتن به مدرسه آنها را از ياد نبرد. والدين بايد همواره به بررسي نظم و ترتيب تكاليف كودك پرداخته و در صورت انجام آنها، او را تشويق كنند.
  • آموزش كودك از طريق بازي كردن و ايفاي نقش تاثير بيشتري بر كودك دارد. به طور مثال مي توان از موقعيت هايي مانند دعوت كردن يك شخص به بازي، حرف زدن با تلفن، صحبت كردن با كودكان و ... استفاده كرد.
  • والدين بايد در انجام كارهاي منزل به كودك مسئوليت بدهند همچون سفره چيدن، ظرف شستن، مرتب كردن منزل و ... كه باعث افزايش اعتماد به نفس كودك خواهد شد.

۶- استفاده از شيوه تشويق و تنبيه در زمان مناسب

استفاده از روش هاي پاداش و تشويق براي يك رفتار خوب كودك، سبب تقويت آن شده و همچنين احساس خوبي به كاري كه انجام داده سبب مي شود كودك، آن را تكرار كند. براي رسيدن به اين مرحله نياز است كه به موارد زير توجه شود:

  • در انتخاب پاداش ها بايد تنوع به خرج داد و نظر و خواسته كودك براي انتخاب نوع پاداش لحاظ شود. به طور مثال مي توان از كودك سوالاتي مانند زير پرسيده شود:
  • "چند تا از آرزوهايي كه دوست داري نام ببر" ، "اگر فقط يك چيز از پدر بخواهي، آن چيست"
  • در زمان انجام يا بلافاصله بعد از بروز رفتار مطلوب بايد پاداش ها و امتيازها به كودك داشته باشند.
  • استفاده از كلمات مثبت و تشويق كننده در زمان انجام رفتارهايي مانند نوازش، در آغوش گرفتن و...  تاثير بيشتري بر پاداش كودك دارند.
  • والدين بايد به كودك تفهيم كنند، در مقابل چه رفتارهاي مطلوبي انتظار پاداش و امتياز را دارند.
  • استفاده از برچسب هاي ستاره دار يا اشيا رنگي براي تكرار رفتار مناسب كودك نيز تاثير زيادي دارد.
  • روش تصحيح بيش از حد نيز كارايي بالايي دارد. والدين در اين روش از كودك خود مي خواهند كه به اصلاح رفتار نامطلوب خود بپردازند. به طور مثال زماني كه كودك ديوار را خط خطي مي كند بايد به او گفته شود كه ديوار كثيف شده حتما بايد آن را تميز كني تا دوباره زيبا شود.
  • استفاده از روش محروم كردن كمك كننده است ولي در اين روش حتما تنبيه بايد متناسب با سن كودك باشد. به طور مثال براي كودك دو ساله، دو دقيقه و براي كودك پنج ساله، پنج دقيقه تنهايي در اتاق كافي است.
  • براي تمرين افزايش خويشتنداري كودك، والدين مي توانند از كودك بخواهند سه قهرمان را نام برده و درباره روش كنترل مشكلات توسط آنها حرف بزند. پاسخ به چنين سوالاتي كمك كننده هست.
  • بايد عوامل استرس زايي كه باعث افزايش بيش فعالي، بروز رفتارهاي تكانشي و حواس پرتي كودك مي شوند، مشخص شوند.

۷- توجه به رژيم غذايي و نحوه مصرف داروها

بين ابتلا به بيش فعالي و رژيم غذايي رابطه اي وجود دارد. استفاده از تغذيه نامناسب و مصرف آلرژن ها موجب افزايش علائم اين اختلال مي شوند. در اين مورد بايد به نكات زير توجه كرد:

  • بايد براي مصرف وعده هاي غذايي، برنامه  زماني تعيين گردد و همچنين اندازه گيري وزن و قد كودك توسط والدين ضروري است.
  • در رژيم غذايي كودك بايد مواد غذايي پروتئيني مانند ميوه هاي خشك، تخمه گل آفتابگردان، آجيل‌، ميوه، سبزيجات به كار رفته و از مواد خوراكي مانند چيپس و نوشابه هاي گازدار و پيتزا پرهيز شود.
  • دارو درماني باعث كاهش علائم اختلال بيش فعالي مي شود تا بتواند فعاليت هاي خود را ادامه دهد.

۸- پيوستن به گروه حمايتي

انتخاب شيوه هاي درست تربيتي در برخورد با كودكان بيش فعالي بسيار سخت است. تشكيل گروهاي حمايتي باعث شده كه مادران داراي كودكان بيش فعال با ديگر مادران ارتباط برقرار كنند و به اشتراك تجارب خود بپردازند.

ارتباط اختلال بيش فعالي با خواب نامنظم

اكثر نوزادان به علت گرسنگي در اواسط شب از خواب بيدار مي شوند ولي با رشد كودك و رسيدن به سن مدرسه، دليل بيداري كودكان بيماري، مصرف دارو و كابوس ديدن است.

 طبق نظر كارشناسان ايجاد عادات منظم و زمان مشخص براي خواب باعث بهبود شرايط خواب مي شود. زماني كه كودك در سن مدرسه قرار دارد بايد ۹ تا ۱۲ ساعت نياز دارد كه بخوابد.

از جمله علائم بيش فعالي انرژي فراوان، كم خوابي و پرخاشگري را مي توان نام برد. اين اختلال در آرامش و خواب شخص تاثير فراوان دارد و موجب خواب آشفته و نامنظم در كودك مبتلا شده و سلامتي شخص را با مشكلاتي مواجه مي كند.

 عدم تمركز كافي، سطح بالاي انرژي و ناتواني در كنترل رفتار كه از مشخصات اصلي اختلال بيش فعالي محسوب مي شوند با اختلال در خواب رابطه مستقيمي دارند. خواب آشفته و نامنظم با بيماري هاي مختلف بدن مرتبط هستند. به عنوان مثال الگوي خواب آشفته در ديابت، بيماري هاي قلبي و چاقي وجود دارد. طبق نظر كارشناسان هلندي، خواب ناكافي نشان مي دهد كه عدم هماهنگي در تنظيم بسياري از فرآيندهاي روان شناختي اتفاق افتاده است.

بيش فعالي اختلالي است كه ناشي از عدم تعادل روحي بوده و تشخيص آن در سنين كم و معمولاً براي نخستين بار وقتي كه كودك وارد محيط آموزشي مانند مهدكودك يا مدرسه مي شود، صورت مي گيرد. در برخي موارد نيز تا دوران بزرگسالي تشخيص آن به تعويق مي افتد.

مديكال نيوز تودي گزارش كرد كه حدوداً ۸۰ درصد افراد مبتلا به بيش فعالي براي خواب عميق با مشكل مواجه هستند. اين گروه از افراد قادر نيستند به خوبي در پايان روز بخوابند كه موجب آسيب فراوان به سلامتي شخص مي شود.

براي رفع مشكلات در زمينه خواب پيشنهاد مي شود كه يك برنامه منظم براي زمان خواب و بيداري براي تمام ايام هفته بخصوص تعطيلات آخر هفته تنظيم شود. چنانچه مشكلات خواب ناشي از مصرف داروهاي محرك است براي رفع آن پيشنهاد مي شود كه:

  • والدين صبور باشند (تغييرات خواب كه به علت مصرف داروهاي محرك هستند با گذشت زمان كم مي شوند.)
  • تنظيم برنامه زماني براي مصرف داروها (خودداري از مصرف دارو در عصر)
  • مصرف فرمول جديدي از داروي محرك موجود
  • مصرف نوع ديگري از داروهاي محرك
  • مصرف داروهاي غير محرك همچون اتومكستين
  • استفاده از آنتي هيستامين
  • مصرف كلونيدين

توجه به اين نكته ضروري است كه حتما براي مصرف اين داروها بايد با پزشك متخصص مشورت كرد.

گروهي از مشكلات كودكان بيش فعال از سنين كودكي شروع و تا دوران بزرگسالي نيز همراه شخص هستند مانند:

  • بيقراري و نا توانايي در نشستن آرام در يك مكان
  • واكنش سريع نسبت به محرك هاي ديداري و شنيداري
  • فراموشكاري
  • ناتواني در صبر و تحمل براي هر كاري

كنترل اين علائم معمولاً توسط داروها صورت مي گيرد ولي تغذيه مناسب و استفاده از برخي مواد خوراكي در رژيم غذايي شخص نيز تاثير فراواني دارد.

يكي از راههايي كه كمك به كنترل علائم بيش فعالي مي كند توجه به برنامه غذايي و تغذيه كودك بيش فعال است. در ادامه به معرفي خوراكي هاي مفيد و مضر براي كودكان بيش فعال اشاره مي كنيم.

غذاهاي مفيد براي كودكان بيش فعال

غذاهاي حاوي اسيدهاي چرب امگا ۳

مصرف غذاهاي حاوي اسيدهاي چرب امگا 3 باعث سلامت ذهن و بدن شخص شده، همچنين حافظه را نيز تقويت مي كنند. از منابع امگا 3 مي توان به گردو، سبزيجات و آووكادو اشاره كرد كه مصرف آنها براي سلامتي شخص ضروري هستند. همچنين بايد مصرف فست فود ها و غذاهاي حاوي چربي هاي مضر كم شود تا شخص بدن سالم تري داشته باشد.

غذاهاي سرشار از آهن

طبق نتايج تحقيقات صورت گرفته در سال ۲۰۰۴ مشخص شد كه كمبود آهن باعث افزايش علائم اختلال بيش فعالي در شخص مي شود. افزودن مواد غذايي سرشار از آهن همچون اسفناج، عدس، كنجد و... براي سلامتي شخص ضرورت دارد.

غذاهاي سرشار از پروتئين

مصرف پروتئين ها سبب افزايش تمركز، تنظيم سطح قند خون و بهبود عملكرد مغز شخص مي شوند. از منابع حاوي پروتئين مي توان عدس، لوبيا و سبزيجات را نام برد.

غذاهاي پروبيوتيك

استفاده از غذاهاي حاوي پروبيوتيك باعث سلامت مغز و روده مي شود. چنانچه شخصي در قسمت روده خود دچار مشكل است مي تواند غذاهاي پروبيوتيك در رژيم غذايي مصرف كند.

غذاهاي سرشار از ويتامين B

براي كاهش علائم اختلال بيش فعالي مصرف غذاهاي حاوي ويتامينB توصيه مي شود. مصرف غذاهاي حاوي اين ويتامين مانند نخود فرنگي، حبوبات و اسفناج سبب تنظيم متابوليسم كربوهيدارت ها و بهبود عملكرد سيستم عصبي مي شود.

غذاهاي مضر براي افراد بيش فعال

شكر

مصرف شكر منجر به ابتلا به چاقي و ديابت در شخص مي شود و افراد بايد نسبت به استفاده از آن دقت كنند. افراد بيش فعال براي رهايي از علائم اين اختلال و همچنين افزايش تمركز، كاهش قند خون و خطر ابتلا به بيماري هاي مختلف بايد نسبت به خوردن آن دقت كنند.

گلوتن

در صورتي كه بدن شخص نسبت به مصرف گلوتن دچار حساسيت است بايد در مصرف نان، شيريني و دسر دقت كند. افراد مبتلا به بيش فعالي مي توانند يك رژيم غذايي با محدوديت گلوتن را تست كنند و نحوه واكنش بدن به مصرف آن را ارزيابي كنند.

لبنيات

اشخاصي كه نسبت به مصرف لبنيات آلرژي دارند ممكن است با خوردن آن، علائم اختلال بيش فعالي در آنها افزايش يابد. براي مشخص شدن حساسيت مي توان يك رژيم غذايي با محدوديت لبنيات را اجرا كرد و نحوه واكنش بدن را سنجيد.

بستني

بستني جز گروه محصولات لبني محسوب شده و تعدادي از كودكان قادر به تحمل كازئين (پروتئين مخصوص شير) نيستند و مصرف آن باعث افزايش علائم اختلال بيش فعالي در آن ها مي شود‌. چنانچه در يك خانواده كودك بيش فعال وجود دارد بايد والدين نسبت به مصرف بستني حساسيت به خرج داده و فقط اجازه دهند در هفته يكبار بخورد.

ماست

مصرف ماست همچون بستني به دليل وجود كازئين علائم بيش فعالي را تشديد مي كند و بهتر است شير سويا جايگزين آن شود. اين شير كلسيم و اسيدهاي چرب ضروري بدن كودك را  نيز تامين مي كند.

پنير

پنير از جمله خوراكي هاي محبوب كودكان بوده كه باعث تغييراتي مانند كاهش توجه، تمركز و اختلالات رفتاري و خلق و خو كودكان بيش فعال مي شود و نياز است كه در مصرف آن محدوديت ايجاد شود.

غذاهاي رنگي

غذاهايي كه در آنها رنگهاي خوراكي به كار رفته براي تمام افراد بويژه مبتلايان به بيش فعالي مضر بوده و باعث آسيب به سلامتي شخص مي شود.

مكمل هاي مصنوعي

مصرف شيريني هاي مصنوعي سبب كاهش سلامتي شخص شده و فرد را بيمار مي كنند. طبق مطالعات صورت گرفته شيرين كننده هاي مصنوعي با تاثير بر فيزيولوژي بدن شخص به مغز آسيب مي رسانند و حتما بايد از مصرف اين شيريني هاي مصنوعي اجتناب كرد.

شكلات

شكلات داراي خواص ضد استرس بوده ولي به دليل داشتن مقادير زياد كافئين براي كودكان بيش فعال خوراكي مناسبي نيست و تاثيرات محركي آن، سبب تشديد علائم بيش فعالي نيز مي شود. كودكان به شكلات علاقه فراواني دارند براي اين منظور مي توان شكلات سفيد به آنها داد هر چند رعايت حد اعتدال در مصرف شكلات سفيد نيز ضروري است تا علاوه بر آسيب به دندان ها علائم بيش فعالي نيز تشديد نشوند.

اسنك ها و فست فودها

فست فود هايي مانند سيب زميني سرخ كرده و تنقلاتي مانند چيپس و پفك معمولاً حاوي مواد نگه دارنده و رنگهاي خوراكي مصنوعي فراوان هستند‌ كه علائم بيش فعالي را افزايش داده و موجب كمبود ويتامين نيز مي شوند. والدين بايد اجازه ندهند كه اين قبيل مواد غذايي كه كالري زيادي داشته ولي فاقد ارزش غذايي هستند در اختيار كودكان بويژه مبتلايان به بيش فعالي قرار گيرد.

مدت زمان درمان بيش فعالي

اختلال بيش فعالي از نظر شدت و ضعف انواع مختلفي دارد كه باعث شده روش درماني براي هر كودك نسبت به ديگري متفاوت شود. بنابراين تعيين مدت زمان قطعي براي درمان اين اختلال در كودكان كار درستي نبوده و تاييد نمي شود.

از نظر كارشناسان سن طلايي درمان افراد مبتلا به بيش فعالي تا قبل از 5 سالگي بوده كه تركيبي از روش هاي دارو درماني، رفتار درماني و كار درماني است همچنين استفاده از رژيم غذايي مناسب نيز باعث كاهش علائم اين اختلال مي شود.

اگر درمان اختلال بيش فعالي در سن مناسب صورت نگيرد، علائم اين اختلال تا دوران بزرگسالي همراه شخص خواهند بود.

در مواردي ديده شده كه علائم اين اختلال قبل از دوران بلوغ يا اوايل دوره بزرگسالي رفع شده اند كه ابتدا علائم بيش فعالي پس از آن فعاليت هاي تكانشي و كمبود توجه از بين مي روند.

درمان خود به خودي اين اختلال قبل از سن 12 سالگي بعيد به نظر مي رسد و حتما نياز است كه كودك بيش فعال تحت نظر پزشك متخصص درمان را آغاز كند.

جديدترين روش هاي درمان كودكان بيش فعال

طبق نظر كارشناس ارشد خانواده، آقاي اويار حسيني براي درمان افراد بيش فعال استفاده از روش هاي تركيبي دارو درماني، رفتار درماني و كار درماني تاثير بسزايي دارد. همچنين استفاده از رژيم غذايي مناسب باعث كاهش علائم اين اختلال مي شود.

 طبق بررسي هاي صورت گرفته مشخص شده كه كودكاني كه رژيم غذايي حاوي اسيدهاي چرب امگا 3، آهن و املاح معدني استفاده  كردند، علائم اين اختلال در حدود ۴ درصد كم گرديد. همچنين ايشان تصريح كردند كه استفاده از روشهاي نوروفيدبك و ماساژ درماني باعث افزايش تمركز و بهبود علائم اختلال بيش فعالي در كودكان مي شود.

درباره علت ايجاد اين اختلال ايشان گفتند كه در بيشتر موارد ابتلا به اين اختلال دليل خاصي نداشته ولي ژنتيك و عوامل محيطي تاثير فراواني بر ابتلا به اين اختلال دارند.

 اين كارشناس ارشد خانواده اظهار كردند كه رفتار درماني توسط روانشناسان كودك و نوجوان باعث رفع عادت هاي رفتاري كودكان مبتلا به بيش فعالي شده و همچنين متخصص درمانگر با كمك بازي هاي تمركزي سبب افزايش تمركز اين كودكان مي شود. افزايش تمركز، خونرساني به بخش هايي از مغز كه دچار اختلال بود را افزايش مي دهد.

همچنين ايشان درباره دارو درماني گفتند كه استفاده از روش هاي دارو درماني تمركز كودكان بيش فعال را به شكل موقت افزايش داده و كمك مي كند كه عزت نفس و اعتماد به نفس آنان آسيبي نبيند.

تاثيرات كار درماني بر بيش فعالي

كاردرماني در واقع علمي است كه براي افراد داراي اختلالات جسمي با استفاده از فعاليت هاي هدف دار به كار گرفته شده كه موجب كاهش اين مشكلات و بهبود سلامتي مي شود.

 اين روش درماني براي اختلال بيش فعالي نيز كاربرد دارد. كودك بيش فعال قادر نيست به خوبي به حزئيات توجه كند و يا در زمان انجام فعاليت ها تمركز كافي ندارد‌. از ديگر مشكلات آنها مي توان به فراموشكاري، گم كردن وسايل شخصي و ناتواني در پايان رساندن كارها اشاره كرد. در روش كاردرماني براي درمان بيش فعالي از بازي هاي هدف دار و سيستم ها مبتني بر پاداش و محروميت استفاده مي شود.

متخصصان كار درمانگر عموماً به نيازهاي كودك بيش فعال توجه ويژه دارند و باعث تقويت مهارت هايي مانند سازماندهي، هماهنگي فيزيكي و افزايش عملكرد در انجام تكاليف مدرسه مي شوند‌‌.

در مرحله نخست متخصصان كار درمانگر به بررسي كودك بيش فعال مي پردازند كه چه ميزان اين اختلال بر فعاليت هاي او در مدرسه، زندگي اجتماعي موثر بوده تا به توانايي ها، ضعف هاي كودك آگاه شوند و متناسب با آن راه هاي درماني را پيشنهاد دهند.

 اين متخصصان عموماً براي بهبود هماهنگي با كودك بازي هايي مانند گرفتن يا زدن توپ را پيشنهاد مي دهند. همچنين براي كاهش عصبانيت و نداشتن تمركز فعاليت هايي را انجام مي دهند. براي بهبود مهارت هاي اجتماعي و فعاليت هاي روزانه كودك نيز تماريني مانند مهارت دست نويسي با كودك بيش فعال انجام مي دهند.

 از جمله بازي هايي براي كودكان بيش فعال در كاردرماني مي توان بازي نقطه چين، بازي مازو پيدا كردن تفاوت هايي در شكل به ظاهر مشابه نام برد.  همچنين براي رفع لجبازي كودك روش هايي مانند عدم توجه به بد رفتاري هاي جزيي، محروم سازي يا منزوي كردن و روش تشويق و پاداش را پيشنهاد مي دهند.

در برخي مواقع متخصصان كار درمانگر به بررسي كودك از نظر ابتلا به اختلال پردازش حسي مي پردازند. كاردرماني بخش مهمي از درمان كودك بيش فعال بوده و در كنار ديگر روش ها مانند دارو درماني ضروري است و به تنهايي موجب درمان نمي شود و نياز است كه حتما درمان و مراجعه به پزشك متخصص پيگيري شود‌.

اين روش يكي از موثرترين روش هاي درماني براي تربيت كودكان بيش فعال بوده كه سبب كنترل علائم اين اختلال مي شود‌. چنان چه والدين متوجه شدند كه كودك آنها داراي چندين مورد از علائم اختلال بيش فعالي است نياز است كه حتما نزد متخصص روان شناسي كودك يا مشاوره كودك رفته و نسبت بهترين روش درماني آگاه گردند. براي درك بهتر تاثير كاردرماني در درمان اختلال بيش فعالي پيشنهاد مي شود كه مقاله "تاثير كاردرماني در درمان بيش فعالي"  كه در سايت موجود است را مطالعه كنيد.

تاثير ورزش بر بيش فعالي

كودكان بيش فعال مانند ساير كودكان نيازمند انجام فعاليت هاي ورزشي هستند ولي دغدغه بسياري از والدين اين است كه آيا فعاليت در تمامي رشته هاي ورزشي براي آنها سودمند است؟

در ادامه به اختصار به اين سوال جواب داده مي شود و پيشنهاد مي شود جهت درك بهتر مقاله "تاثير ورزش بر بيش فعالي" موجود در سايت مطالعه شود.

 انجام حركات ورزشي توسط كودكان بيش فعال باعث افزايش آمادگي جسمي و فيزيكي، بهبود مهارت هاي اجتماعي و افزايش اعتماد به نفس آنان مي شود ولي توجه به اين نكته ضروري است كه بايد ورزش هاي مناسب با اين اختلال براي كودكان انتخاب شود.

 در انتخاب رشته ورزشي بايد به شدت و سختي علائم بيش فعالي دقت شود. عواملي مانند سرعت كلي ورزش، تيمي يا انفرادي بودن آن و پويا بودن فرآيند ورزش در انتخاب بهترين رشته ورزشي براي كودكان بيش فعال موثر هستند.

 فعاليت هاي ورزشي تك نفره براي اين كودكان بهتر هستند به دليل اينكه كودك به شكل تك نفره به فعاليت پرداخته و همچنين وظيفه سربلندي و موفقيت تيم فقط به عهده اوست و باعث افزايش اعتماد به نفس او خواهد شد.

 از جمله اين ورزش ها مي توان كشتي‌، هنرهاي رزمي، شنا و دوچرخه سواري نام برد. البته ورزشهاي تيمي مانند هاكي، فوتبال و بسكتبال نيز به دليل تحرك زياد، باعث تخليه انرژي فراوان كودك بيش فعال شده و همچنين ميزان حواس پرتي او را كاهش مي دهد.

براي موفقيت در درمان كودك بيش فعال حتماً بايد درمانهاي دارويي پيگيري شده و در كنار آنها از فعاليت هاي ورزشي استفاده كرد و به بهانه انجام اين تمارين در روند درماني بي نظمي صورت نگيرد.

درمان بيش فعالي كودكان در طب سنتي با داروهاي گياهي

بر اساس نظر پزشكان طب سنتي دو عامل گرمي و خشكي باعث افزايش فعاليت افراطي يا بيش فعالي در كودكان مي شود. دو طبع صفرا و سودا عامل اصلي اين اختلال محسوب شده كه در صورت درمان نشدن باعث عوارض روحي و جسمي زيادي در كودك مي شود مانند تاري ديد، طاسي سر، يبوست، پرخاشگري، عصبانيت و دعوا هاي فيزيكي، افسردگي، نااميدي و ....

از جمله راه هاي درماني بيش فعالي در طب سنتي مي توان پرهيزات صفرا و سودا و تمهيدات مربوط به آن ها، حجامت هر ماه، مصرف سركه انگبين و مصرف گياهان دارويي مانند جينسينگ كره اي، كهن دار، گل راعي و ... نام برد. براي آشنايي بيشتر با ساير روش ها و نحوه مصرف آن ها، مقاله ( درمان بيش فعالي با طب سنتي) تهيه شده كه مطالعه آن پيشنهاد مي شود.

درمان دارويي بيش فعالي

براي مبتلايان به اختلال بيش فعالي، بهترين دارو و روش درماني وجود نداشته و بسته به فرد تجويز مي شود. والدين بايد نسبت به كودك و اختلال او آگاهي لازم را به دست آورند تا براي درمان مناسب، بهترين روش را انتخاب كرده و از اشتباهات احتمالي نيز پيشگيري كنند.

به طور كلي داروهاي بيش فعالي مانند تيغ دو لبه هستند كه ممكن است در مواردي تمركز و فعاليت هاي كودك را بهبود دهند و گاهي باعث تشديد علائم شوند. در اثر بخشي داروهاي بيش فعالي بر كودكان عواملي مانند مقدار و زمان تجويز دارو و نحوه مصرف آن موثر است.

درمان دارويي يكي از بخش هاي مهم درمان اين اختلال است. طبق مطالعات صورت گرفته درمان هاي غير دارويي نسبت به روش هاي دارويي كارايي كمتر بر كنترل علائم اين اختلال داشته و والدين بايد در گام نخست به درمان دارويي جهت رفع اختلال بيش فعالي توجه كنند.

داروهاي محرك جز مهمترين داروهاي مورد استفاده براي رفع اين اختلال بوده كه اثر بخشي زيادي دارند و باعث كاهش فعاليت هاي تكانشي و بهبود توجه و تمركز شخص مي شوند. ريتالين يا متيل فنيديت از جمله اين داروها است.

زماني كه از مصرف داروهاي محرك پاسخ خوبي گرفته نشود و يا فرد دچار عوارضي گردد، پزشك داروهاي ديگري را تجويز مي كند.

توصيه مي شود كه مقالات مرتبط با درمان دارويي بيش فعالي جهت افزايش اطلاعات مطالعه گردد.

درمان بيش فعالي بدون دارو

اگر چه داروهايي موثري براي درمان اختلال بيش فعالي وجود دارد ولي بسياري از خانواده ها به علت ترس از عوارض جانبي آن ها، مايل هستند كه از درمان هاي جايگزين استفاده كنند.

يكي از روش هاي متداول جهت درمان، استفاده از رفتار درماني است كه براي كودكاني كه فقط در تمركز و توجه با مشكل مواجه هستند، تاثير درماني بيشتري دارد ولي براي ساير كودكان بيش فعال كه داراي طيف شديد اين اختلال هستند، استفاده از تركيب هر دو روش دارو درماني و مديريت رفتار پيشنهاد مي شود.

معلم و والدين جهت آموزش، تشخيص و تنظيم رفتار كودك بيش فعال تاثير بسزايي دارند. پدر و مادرها مي توانند به كودك مسئوليت هاي كوچك داده و در صورت مشاهده موفقيت او، پاداشي تهيه كنند كه باعث افزايش اعتماد به نفس و عزت نفس كودك مي شود. به طور مثال مي توانند از او بخواهند بر روي ميز شام حداقل به مدت 15 دقيقه آرام بنشيند.

همچنين ارتباط و تعامل بين معلمان و والدين باعث مي شود كه خانواده ها از نحوه رفتار كودك بيش فعال در مدرسه آگاهي يابند.

طبق نتايج مطالعات اخير، انجام فعاليت هاي هوازي به مدت حداقل نيم ساعت باعث افزايش تمركز و سازماندهي افكار كودكان بيش فعال مي شود. در واقع انجام فعاليت هاي ورزشي به تنهايي باعث درمان نشده و بايد در كنار روش هاي دارويي به كار رود. دارو درماني موجب مي شود كه كودك بيش فعالي حتي در بازي هاي گروهي نيز عملكرد بهتري داشته باشد.

مديتيشن و تمركز حواس از ديگر درمان هاي غير دارويي بيش فعالي بوده كه باعث مي شود تمركز كودك افزايش يافته و علائم اين اختلال نيز كمتر گردد.

استفاده از رژيم غذايي مناسب و حاوي پروتئين، قندها، اسيدهاي چرب امگا 3 و مواد معدني مانند منزيم و آهن باعث تسريع روند درماني مي شود.

والدين مي توانند براي آشنايي بيشتر با ديگر روش ها مانند آموزش والدين، ايمن كردن منزل، كنترل، كنترل پيشايندي، كنترل فرآيندي، كنترل پسايندي، حل مسئله، پرورش حواس پنج گانه، خودگويي، ورزش، برنامه غذايي و تنظيم نور به مقاله ( درمان بدون دارو بيش فعالي) مراجعه كنند.

روش هاي درماني بيش فعالي - بدون دارو، با دارو، طب سنتي، داروهاي گياهي

[ ۱ ][ ۲ ][ ۳ ][ ۴ ]